Nhìn lời nói, vẻ mặt, cách cư xử của người khác mà đoán họ nghĩ gì, muốn gì, thương ghét ra sao, nhiều khi thành có vẻ như; cũng là dò, hỏi để biết ý người khác trước khi làm.

Phương ngữ Nam Bộ

đắc ýtính từ

Được như ý nên vui ra mặt, cái vui của người vừa toại nguyện.

Tiếng Việt phổ thông

đại ýdanh từ

Điều chính mà một lời nói, một bài viết muốn nói, kể gọn lại chớ không nhắc từng chữ.

Tiếng Việt phổ thông

đổi ýđộng từ

Bỏ cái đã định mà lấy cái khác, thứ người ta vừa sợ vừa mong ở người khác.

Phương ngữ Nam Bộ

gợi ýđộng từ

Nói hay làm một cái cho người ta nghĩ ra, chỉ cho một ý.

Phương ngữ Nam Bộ

hàm ýđộng từ

Có chứa một ý bên trong mà không nói thẳng ra; ngầm có ý.

Tiếng Việt phổ thông

hạp ýtính từ, động từ

Dạng cũ Nam Bộ của hợp ý: điều gì vừa ý, đúng ý ai; hoặc hai người ăn ý, hợp tánh với nhau.

Phương ngữ Nam Bộ

hội ýđộng từ

Hiểu ra ý người khác muốn nói hay ý của một việc mà không cần ai nói rõ ra.

Tiếng Việt phổ thông

lưu ýđộng từ

Để ý tới, đem trí mình đặt vô đó; cũng nói việc nhắc cho ai để ý một chuyện.

Tiếng Việt phổ thông

mãn ýtính từ

Vừa lòng, thấy được như mình muốn, không còn đòi gì thêm.

Tiếng Việt phổ thông

ngỏ ýđộng từ

Nói ra cho người khác biết điều mình muốn, mình đề nghị hay mình tính làm.

Phương ngữ Nam Bộ

ngụ ýđộng từ

Gởi một ý kín vô lời nói, việc làm hay hình ảnh mà không nói thẳng ra; cũng dùng như danh từ chỉ cái ý kín đó.

Tiếng Việt phổ thông

như ýtính từ

Đúng như lòng mình mong muốn, không có gì trái với điều mình trông đợi.

Tiếng Việt phổ thông

tùy ýtrạng từ; động từ

Theo ý mình muốn, muốn sao làm vậy, không ai ép buộc; cũng là để cho một người tự quyết lấy.

Tiếng Việt phổ thông

ưng ýtính từ

Là thấy đúng ý mình nên bằng lòng, nên nó đo cái vừa lòng chớ không đo cái hay dở của vật.

Tiếng Việt phổ thông

vừa ýtính từ; động từ

Hạp với ý mình, ưng; và làm cho vừa ý là làm cho người ta ưng.

Phương ngữ Nam Bộ

ý chídanh từ

Cái lòng đã quyết, muốn cho được rồi giữ hoài không đổi.

Tiếng Việt phổ thông

đồng ýđộng từ

Là cùng một ý với người khác, nên nó không phải là cho phép mà là thấy giống nhau, và nó dùng cho cả hai người lẫn một hội đồng.

Tiếng Việt phổ thông

dụng ýdanh từ

Ý định có sẵn trong bụng khi nói hay làm một việc, thường không nói thẳng ra cho người ta biết.

Tiếng Việt phổ thông

hiệp ýđộng từ; tính từ

Cùng một ý với nhau, nghĩ giống nhau nên không phải cãi.

Tiếng Việt phổ thông

phật ýtính từ

Không vừa lòng, hơi bực mình vì điều gì trái ý mình.

Tiếng Việt phổ thông

sanh ýdanh từ (từ hành chánh xưa)

Sanh ý là dạng cũ và Nam Bộ của sinh ý 生意 trong lớp nghĩa làm ăn, buôn bán hoặc nghề sinh sống. Văn Nam Kỳ thế kỷ XIX và đầu XX còn dùng coi sanh ý, bộ sanh ý và đặc biệt bài sanh ý, thuế sanh ý, đóng/lãnh sanh ý để nói giấy phép hay khoản thuế gắn với hoạt động buôn bán, hành nghề trong chế độ đương thời. Không đồng nhứt máy móc bài sanh ý với mọi loại giấy phép kinh doanh hiện nay, cũng không lấy tên thuế cũ để kết luận nghĩa vụ pháp lý hiện tại. Các nghĩa Hán văn khác của 生意 như sức sống hoặc thần thái không tự nhập vô đầu mục lịch sử nầy.

Phương ngữ Nam Bộ

tánh ýdanh từ

Cách nói cũ và Nam Bộ của tính ý: tính nết cùng cách nghĩ, cách muốn và cách phản ứng quen thuộc của một người; hai người tánh ý giống nhau hay khác nhau, hạp tánh ý hay không.

Phương ngữ Nam Bộ

tình ýdanh từ

Cái bụng của một người đối với ai, cái họ nghĩ mà chưa nói.

Tiếng Việt phổ thông

trái ýđộng từ

Làm khác cái người ta muốn, không theo ý của người trên.

Phương ngữ Nam Bộ

ý địnhdanh từ

Cái mình đã tính làm nhưng chưa làm, thứ có thể bỏ được.

Tiếng Việt phổ thông

ý kiếndanh từ

Là cái mình nghĩ về một việc, nói ra cho người khác nghe, nên nó khác ý muốn: ý muốn là cái mình muốn, còn ý kiến là cái mình thấy.