Lứ is an older Southern Vietnamese second-person singular pronoun borrowed from Teochew 汝 lṳ́/lú, meaning ‘you’. It belongs to historical Vietnamese–Teochew contact speech and should not be treated as a general modern pronoun or used to infer kinship, gender, age, rank, affection, or disrespect.
Giải nghĩa & ghi chú cách dùng
Lứ là đại từ ngôi hai số ít, nghĩa là `mày/anh/chị/em/bạn...` tùy quan hệ, vay từ tiếng Triều Châu 汝 lṳ́/lú trong lớp tiếp xúc Hoa–Việt ở Nam Bộ. Hồ Biểu Chánh đặt từ trong lời một khách Triều Châu hỏi Cẩm Vân `bữa nay lứ mạnh hôn?`; Từ điển từ ngữ Nam Bộ cũng ghi câu `Tôi với lứ đi Bạc Liêu một chuyến đi`. Từ nay đã cũ và gắn mạnh với bối cảnh cộng đồng/ngôn ngữ; không nên thay mọi `you` hiện đại bằng lứ. Bản thân đại từ không khóa người nghe là anh, chị, em, cháu, nam hay nữ; cũng không tự cho biết thân mật, trịch thượng, hỗn xược hoặc yêu thương. Các sắc thái ấy phải đọc từ vai nói, tuổi, quan hệ và giọng câu.
Nét nghĩa được xếp theo độ thông dụng và ích lợi cho người học:
1 nét nghĩa🇻🇳 Dùng để gọi người đang được nói với trong lớp khẩu ngữ tiếp xúc Triều Châu–Việt ở Nam Bộ; từ cũ, quan hệ xưng hô do văn cảnh quyết định.
🇬🇧 An older second-person singular pronoun meaning ‘you’ in Southern Vietnamese–Teochew contact speech.
Ví dụ dùng từ:
“Bữa nay lứ mạnh hôn?” là lời hỏi thăm sức khỏe trong một cảnh giao tiếp Triều Châu–Nam Bộ cũ.
‘Are you well today?’ is a health greeting in an older Teochew–Southern Vietnamese contact scene.
Source: VietLayers editorial exampleÔng khách hỏi lứ có biết đường xuống bến hay không.
The visitor asks whether you know the way down to the landing.
Source: VietLayers editorial example“Tôi với lứ đi Bạc Liêu một chuyến đi,” người bạn rủ.
‘You and I should make a trip to Bạc Liêu,’ the friend suggests.
Source: VietLayers editorial exampleTrong câu ấy, lứ chỉ người nghe chớ không tự cho biết người đó là anh, chị hay em.
In that sentence, lứ identifies the addressee without specifying whether that person is older, younger, male, or female.
Source: VietLayers editorial exampleLứ là từ tiếp xúc cũ, không phải đại từ nên dùng thay cho bạn trong mọi cuộc nói chuyện hiện nay.
Lứ is an old contact word, not a pronoun to substitute for bạn in every modern conversation.
Source: VietLayers editorial exampleCâu lứ đi đâu chỉ hỏi người nghe đi đâu, còn giọng thân hay gắt phải nghe toàn lời thoại.
The question lứ đi đâu merely asks where the addressee is going; warmth or harshness depends on the full dialogue.
Source: VietLayers editorial exampleNgười biên tập giữ lứ trong lời nhân vật rồi chú là an old Teochew-derived word for ‘you’.
The editor retains lứ in the character's speech and glosses it as an old Teochew-derived word for ‘you’.
Source: VietLayers editorial exampleKhông nên lấy riêng lứ để kết luận người nói đang chế giễu cộng đồng Hoa.
The pronoun lứ alone does not prove that the speaker is mocking the Chinese community.
Source: VietLayers editorial exampleKhi dịch lứ, người dịch chọn you rồi dùng phần dẫn thoại để giữ quan hệ giữa hai nhân vật.
When translating lứ, the translator uses ‘you’ and relies on the dialogue framing to preserve the relationship between the characters.
Source: VietLayers editorial exampleNếu người đọc không biết tiếng Triều Châu, chú thích lứ ngắn gọn sẽ giúp họ theo kịp câu chuyện.
A short gloss for lứ helps readers unfamiliar with Teochew follow the story.
Source: VietLayers editorial exampleCách dùng đã được đối chiếu trong tác phẩm
“Một người khách Triều Châu trạc chừng tuổi 45 tuổi, mình mặc áo trắng quần đen, chơn đi giày Tàu đen, đầu đội nón nỉ đen, ở ngoài bước vô không lột nón, mà lại ngồi xề trên ghế rồi ngó Cẩm Vân và hỏi rằng: “Con Vân à, bữa nay lứ mạnh hôn?”
“- Cố lứ nói thương ngóa, sao không cho ngóa ăn cơm?”
“Ngóa An nam, lứ cắc chú,”