Trở lại từ điển

thái dương

danh từbậc B2
Bản biên đang soạnChưa xác nhận duyệt cuối
Nghĩa vắn tắt

Nghĩa của “thái dương” là gì?

Hai bên đầu, chỗ mềm giữa đuôi mắt và vành tai; theo lối văn chương cũng là mặt trời.

Tiếng Anh: The temple, the soft part of the head between the corner of the eye and the ear; in literary use also the sun.

Cách đọc
thái dương(chữ để đối chiếu)
Máy đọc để tham khảo, không phải giọng người bản xứ thâu lại

Các nét nghĩa và giải thích chi tiết của “thái dương”:

1 nét nghĩa
1hai bên đầu; mặt trờiđời sống[thường]
B2

🇻🇳 Kho văn dùng nó nhiều nhứt cho hai bên đầu, và hay đi với hai bên: hai bên thái dương. Người ta bóp thái dương khi nhức đầu hay lo, thoa dầu lên thái dương, nghe mạch máu kêu bùng bùng bên thái dương, hôn nhẹ lên thái dương người thương, hay bị đánh vô thái dương. Theo lối văn chương, nó là mặt trời, hay đi với ánh: ánh thái dương soi tươi vạn vật, ánh thái dương ló dạng. Có khi nó là tên một vị nữ thần mặt trời.

🇬🇧 The corpus mostly uses it for the temples, often with both sides. People press their temples when anxious or aching, rub balm on them, feel the blood pounding there, kiss a loved one there, or take a blow to the temple. In literary use it is the sun, usually with light: sunlight brightening all things, the sun peeping over the horizon. Sometimes it names a sun goddess.

Cụm thường gặp:
hai bên thái dươngbóp thái dươngánh thái dương

Thí dụ:

Người chủ động tránh được vố đánh vào thái dương nó làm chàng phải ngã chắc.

The boss dodged the blow to his temple, which would surely have felled him.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Một Nàng Hai Chàng

Ở đây xin nhắc lại một lần nữa rằng Mã Lai Nhựt Bổn cũng thờ nữ thần Thái Dương.

Here let me recall once more that the Malays of Japan also worship the Sun goddess.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Nguồn Gốc Mã Lai Của Dân Tộc Việt Nam

Ngày mai, trời lại sáng, ánh thái dương lại soi tươi vạn vật, vạn vật lại reo vui lên!

Tomorrow the sky will brighten again, the sun will shine fresh on all things, and all things will rejoice!

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Đò Dọc

Tư Cầu buộc lòng phải mở nắp hộp cù là lấy dầu thoa xức qua loa trên hai bên thái dương.

Tu Cau had to open the tin of balm and rub a little oil on both temples.

Nguồn: Lê Xuyên, Chú Tư Cầu

Lưu chỉ cải chánh bằng một cái hôn nhẹ lên thái dương bạn mà thôi.

Luu merely corrected her with a light kiss on her temple.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Tỳ Vết Tâm Linh

Nàng buông đũa, hai tay bóp lấy thái dương, mắt nhắm nghiền lại.

She put down her chopsticks, pressed her temples with both hands and shut her eyes tight.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Món Nợ Thiêng Liêng

Đến món bí-tết thì Liên đã nghe mạch máu nàng kêu bùng bùng bên thái dương và trong tai nàng.

By the steak course Lien could hear the blood pounding at her temples and in her ears.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Nhện Chờ Mối Ai ? - Tập I

Thím Hương lo lắng ngồi thừ ra không nói năng gì hết, rồi bỗng nhiên thím đưa bàn tay lên bóp bóp hai bên thái dương.

Mrs Huong sat motionless and silent with worry, then suddenly raised a hand to press both temples.

Nguồn: Lê Xuyên, Vợ Thầy Hương

Ông Thần Tốc đọc xong mười hai truyện trinh thám ngoại quốc thì nghe nhức đầu như có ai lấy gọng kềm mà kẹp vào hai thái dương của ông.

Having read twelve foreign detective stories, Mr Than Toc had a headache as if someone were squeezing his temples in pincers.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Khi Từ Thức Về Trần

Cho nên từ đó mỗi khi có tiếng gà gáy là trời sắp sáng, đến khi có tiếng chim ca hót trên cành thì ánh thái dương ló dạng đem ánh sáng cho muôn loài.

That is why ever since, the cock's crow means dawn is near, and when birds sing in the branches the sun appears, bringing light to all creatures.

Nguồn: Sơn Nam và Tô Nguyệt Đình, Chuyện Xưa Tích Củ
Dẫn chứng văn học

Từ này được dùng ra sao trong tác phẩm

“Người chủ động tránh được vố đánh vào thái dương nó làm chàng phải ngã chắc.”
Bình Nguyên Lộc, Một Nàng Hai Chàng, Chương 4
“Ở đây xin nhắc lại một lần nữa rằng Mã Lai Nhựt Bổn cũng thờ nữ thần Thái Dương.”
Bình Nguyên Lộc, Nguồn Gốc Mã Lai Của Dân Tộc Việt Nam, 5. Dấu vết Mã Lai trong xã hội Việt Nam ngày nay
“Ngày mai, trời lại sáng, ánh thái dương lại soi tươi vạn vật, vạn vật lại reo vui lên!”
Bình Nguyên Lộc, Đò Dọc, Chương 15
“Tư Cầu buộc lòng phải mở nắp hộp cù là lấy dầu thoa xức qua loa trên hai bên thái dương.”
Lê Xuyên, Chú Tư Cầu, Chương 8
“Lưu chỉ cải chánh bằng một cái hôn nhẹ lên thái dương bạn mà thôi.”
Bình Nguyên Lộc, Tỳ Vết Tâm Linh, Chương 2
“Nàng buông đũa, hai tay bóp lấy thái dương, mắt nhắm nghiền lại.”
Bình Nguyên Lộc, Món Nợ Thiêng Liêng, Chương 8
“Đến món bí-tết thì Liên đã nghe mạch máu nàng kêu bùng bùng bên thái dương và trong tai nàng.”
Bình-Nguyên Lộc, Nhện Chờ Mối Ai ? - Tập I, Chương 1
“Thím Hương lo lắng ngồi thừ ra không nói năng gì hết, rồi bỗng nhiên thím đưa bàn tay lên bóp bóp hai bên thái dương.”
Lê Xuyên, Vợ Thầy Hương, Phần Thứ VI
Hỏi đáp nhanh

Câu hỏi thường gặp về “thái dương”

“thái dương” là gì?

Hai bên đầu, chỗ mềm giữa đuôi mắt và vành tai; theo lối văn chương cũng là mặt trời.

“thái dương” được dùng trong câu như thế nào?

Một câu trong Một Nàng Hai Chàng của Bình Nguyên Lộc: “Người chủ động tránh được vố đánh vào thái dương nó làm chàng phải ngã chắc.”

Mục từ “thái dương” ghi nhận những chữ Hán Nôm nào?

Trong phạm vi nghĩa của mục từ nầy, các chữ Hán Nôm được ghi nhận là 太 (thái), 陽 (dương). Lớp từ vựng: Sino-Vietnamese 太陽.

“thái dương” thuộc từ loại gì?

“thái dương” thuộc từ loại danh từ. Mục từ này phù hợp cho người học bậc B2.

Trách nhiệm nội dung và Phương pháp biên tập

Tiêu chuẩn thẩm định ngữ liệu tại VietLayers

Mức đối chiếu của mục từ được ghi ở đầu trang. Dẫn chứng có tên tác giả và tác phẩm được trình bày riêng với thí dụ biên soạn. Dẫn chứng về cách dùng không tự xác nhận nguồn gốc của từ. Phần chưa đủ căn cứ cần được đối chiếu thêm.