Tài năng và đạo đức; cái giỏi và cái tốt của một người.
Tiếng Anh: Talent and virtue; a person's ability and moral worth together.
Giảng đủ và ghi chú cách dùng
Tài năng và đạo đức; cái giỏi và cái tốt của một người.
Các nét nghĩa, xếp theo mức thường gặp và hữu ích cho người học:
1 nét nghĩa🇻🇳 Kho văn hay dùng nó khi nói về việc chọn người, nhứt là chọn chồng hay chọn vua: chọn người tài đức, con gái chỉ nên để ý tài đức của con trai, phải kính phục tài đức rồi mới bằng lòng. Nó hay đi với ca tụng, xưng tụng, khen, ái mộ và kính phục. Kho văn cũng đem nó ra so với tiền bạc, như tài đức cho lắm mà không tiền thì có ra gì.
🇬🇧 The corpus often uses it for choosing people, especially a husband or a king: choosing someone of talent and virtue, girls heeding only a young man's worth, needing to admire his character before agreeing. It pairs with praise, extol, admire and respect. The corpus also sets it against money, like what good is great virtue without money.
Thí dụ:
Muốn tôn một vị quốc-vương thì chọn người tài đức chớ không nên nể tình riêng.
To enthrone a king, choose a man of talent and virtue, and do not bow to personal feelings.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Nam cực tinh huyTừ hôm tôi biết cậu đến nay thì tôi mến tánh tình, tôi khen tài đức của cậu lắm.
Since I came to know you, I have liked your nature and greatly admired your ability and character.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Ngọn cỏ gió đùaKhông phải tại chê giàu nghèo, hay là chê tài đức, mà buộc hai cháu phải rời rã.
It is not about being rich or poor, nor about their merits, but the two young people must part.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Sống thác với tìnhỞ đời nầy hễ có tiền nhiều là sang, chớ tài đức cho lắm mà không tiền thì có ra gì?
In this world, having much money makes you noble; however great your talent and virtue, without money what are you worth?
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Nhơn tình ấm lạnhNay cũng vậy chớ, con gái chỉ nên để ý đến tài đức của con trai thôi.
It is the same today; girls should look only at a young man's ability and character.
Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Đò DọcBá quan văn võ thấy vậy mới bắt chước áp lại kẻ xưng tụng tài đức, người mừng được cao thăng.
Seeing this, the civil and military officials followed suit, some extolling his virtues, others glad to be promoted.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Nặng gánh cang thườngHọ muốn gả con, họ bày đặt nói ái mộ tài đức, ham muốn nghĩa nhân, kỉnh phục thanh khiết của tôi.
They want to marry off their daughters, so they pretend to admire my ability and virtue, my love of righteousness, my integrity.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Tơ hồng vương vấnKhông phải là người hiền nhân tài đức, hàng ngày Thủ Huồn cậy thế hiếp người, chỉ mong vơ vét cho đầy túi tham.
Far from being a wise and virtuous man, Thu Huon bullied people every day, thinking only of lining his pockets.
Nguồn: Sơn Nam và Tô Nguyệt Đình, Chuyện Xưa Tích CủMình bằng lòng làm vợ người nào thì trước hết mình phải kính phục tài đức, phải yêu mến tánh tình của người ấy, rồi mình mới bằng lòng được.
Before agreeing to marry a man, you must first respect his ability and virtue and love his nature; only then can you consent.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Đoạn tìnhĐương giữa lúc công chúng ồn ào ca tụng tài đức của bà, mà em được gặp bà, bà lại không quên em là một đứa đồng hương hèn hạ, thì em vinh diệu không biết chừng nào.
Just as the public was loudly praising your talent and virtue, I got to meet you, and you still remembered me, a humble fellow villager; I am honoured beyond words.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Từ hônTiếng này được dùng ra sao trong tác phẩm
“Muốn tôn một vị quốc-vương thì chọn người tài đức chớ không nên nể tình riêng.”“Từ hôm tôi biết cậu đến nay thì tôi mến tánh tình, tôi khen tài đức của cậu lắm.”“Không phải tại chê giàu nghèo, hay là chê tài đức, mà buộc hai cháu phải rời rã.”“Ở đời nầy hễ có tiền nhiều là sang, chớ tài đức cho lắm mà không tiền thì có ra gì?”“Nay cũng vậy chớ, con gái chỉ nên để ý đến tài đức của con trai thôi.”“Bá quan văn võ thấy vậy mới bắt chước áp lại kẻ xưng tụng tài đức, người mừng được cao thăng.”“Họ muốn gả con, họ bày đặt nói ái mộ tài đức, ham muốn nghĩa nhân, kỉnh phục thanh khiết của tôi.”“Không phải là người hiền nhân tài đức, hàng ngày Thủ Huồn cậy thế hiếp người, chỉ mong vơ vét cho đầy túi tham.”