Trở lại từ điển
Bản biên đang soạnChưa đối chiếu nguồn
Nghĩa vắn tắt

Nghĩa của “xồn xồn” là gì?

đã đứng tuổi hoặc không còn trẻ, thường nói về đàn bà trong lời cũ

Tiếng Anh: Xồn xồn is an older colloquial and often evaluative way to describe someone as no longer young or of a fairly mature age, most commonly a woman in Southern literature; it does not specify an exact age.

Cách đọc
xồn xồn(chữ để đối chiếu)
Máy đọc để tham khảo, không phải giọng người bản xứ thâu lại

Giải nghĩa đầy đủ và ghi chú cách dùng

Xồn xồn là tính từ khẩu ngữ cũ tả người đã đứng tuổi hoặc không còn trẻ, trong văn Nam Bộ thường nhứt đi với bà, đàn bà, mụ hoặc tuổi. Ranh tuổi không cố định: có câu chỉ đối lập một người mẹ với cô gái trẻ, có câu chỉ nhóm phụ nữ trung niên trong xóm; vì vậy không gắn cứng một khoảng tuổi. Văn liệu hiếm cũng dùng cho nam, nên không định nghĩa là từ chỉ riêng phụ nữ, nhưng cách dùng phổ biến mang cái nhìn đánh giá tuổi tác và có thể thiếu lịch sự. Từ không cho biết tình trạng hôn nhân, khả năng sinh sản, sức khỏe, vẻ đẹp, tính nết hay đời sống tình dục; tránh dùng trực tiếp để gọi một người.

Các nét nghĩa và giải thích chi tiết của “xồn xồn”:

1 nét nghĩa
1đã đứng tuổi hoặc không còn trẻ, thường nói về đàn bà trong lời cũTuổi tác, diện mạo xã hội và khẩu ngữ cũ[tiếng lóng]
C1

🇻🇳 Tả người ở độ tuổi khá lớn so với người trẻ trong cảnh, thường mang sắc thái suồng sã hoặc đánh giá.

🇬🇧 No longer young or fairly mature in age, often evaluative and most commonly used of women in older texts.

Cụm thường gặp:
bà xồn xồnngười đàn bà xồn xồntuổi xồn xồnmấy bà xồn xồn
Mẫu ngữ pháp:
bà/mụ/người đàn bà + xồn xồnngười + tuổi xồn xồnđã + xồn xồn

Thí dụ:

Một bà xồn xồn đi cùng cô gái trẻ bước vào gian hàng nữ công.

A fairly mature woman enters the handicraft stall with a young woman.

Nguồn: thí dụ do ban biên soạn đặt

Mấy bà xồn xồn trong xóm chạy qua can khi nghe ngoài ngõ cự cãi.

Several middle-aged neighborhood women come over to intervene when they hear an argument at the gate.

Nguồn: thí dụ do ban biên soạn đặt

Truyện tả người đàn bà xồn xồn để đặt bà cạnh một bà già hơn, chớ không cho biết tuổi chính xác.

The story calls the woman xồn xồn to contrast her with an older woman, without stating her exact age.

Nguồn: thí dụ do ban biên soạn đặt

Cụm tuổi xồn xồn chỉ một độ tuổi tương đối trong mắt người kể.

The phrase tuổi xồn xồn marks a relative stage of life in the narrator's view.

Nguồn: thí dụ do ban biên soạn đặt

Gọi thẳng một người là xồn xồn dễ làm họ thấy bị soi xét tuổi tác.

Calling someone xồn xồn to their face can make them feel judged for their age.

Nguồn: thí dụ do ban biên soạn đặt

Dù văn cũ thường viết bà xồn xồn, từ xồn xồn không có nghĩa ngữ pháp là giống cái.

Although older writing commonly says bà xồn xồn, the adjective xồn xồn is not grammatically female-only.

Nguồn: thí dụ do ban biên soạn đặt

Một nhân vật nam cũng có thể bị tả là xồn xồn, nhưng kiểu dùng ấy hiếm hơn trong kho văn liệu.

A male character can also be described as xồn xồn, though that use is rarer in the ngữ liệu.

Nguồn: thí dụ do ban biên soạn đặt

Từ xồn xồn không cho biết người ấy đã kết hôn hay còn độc thân.

The word xồn xồn does not indicate whether a person is married or single.

Nguồn: thí dụ do ban biên soạn đặt

Không nên dịch xồn xồn thành một con số tuổi cụ thể khi bản gốc không nêu tuổi.

Xồn xồn should not be translated as a specific age when the original gives none.

Nguồn: thí dụ do ban biên soạn đặt

Bản dịch xồn xồn có thể dùng middle-aged hoặc no longer young tùy quan hệ tuổi tác trong cảnh.

Depending on the age contrast in the scene, xồn xồn may be translated as 'middle-aged' or 'no longer young.'

Nguồn: thí dụ do ban biên soạn đặt
Dẫn chứng văn học

Tiếng nầy được dùng ra sao trong tác phẩm

“Đi tới ngả ba đường vô gian hàng của cô Cẩm Hương, thình lình có một cô, trạc chừng 20 hoặc 22 tuổi, y phục thật đẹp, đeo hột xoàn thật nhiều, đi với một bà xồn xồn , tuy mặc đồ đen nhưng mà sắc sảo lắm, cô thấy Cẩm Hương thì kêu mà hỏi “Cô Đốc, cô Đốc, gian hàng của cô ở chỗ nào đâu, nãy giờ em dắt má em đi kiếm mỏi chưn quá, mà kiếm không được””
Hồ Biểu Chánh, Từ hôn, Chương 1
“Một bà tuổi xồn xồn, bụng phệ, mặt mày sần sượng vì giấc ngủ trưa bị lủng đoạn.”
Nguyễn Thị Thụy Vũ, Đàn Kiến Lửa, Toàn văn
Hỏi đáp nhanh

Câu hỏi thường gặp về “xồn xồn”

“xồn xồn” nghĩa là gì?

đã đứng tuổi hoặc không còn trẻ, thường nói về đàn bà trong lời cũ

“xồn xồn” được dùng trong câu như thế nào?

Một câu trong Từ hôn của Hồ Biểu Chánh: “Đi tới ngả ba đường vô gian hàng của cô Cẩm Hương, thình lình có một cô, trạc chừng 20 hoặc 22 tuổi, y phục thật đẹp, đeo hột xoàn thật nhiều, đi với một bà xồn xồn , tuy mặc đồ đen nhưng mà sắc sảo lắm, cô thấy Cẩm Hương thì kêu mà hỏi “Cô Đốc, cô Đốc, gian hàng của cô ở chỗ nào đâu, nãy giờ em dắt má em đi kiếm mỏi chưn quá, mà kiếm không được””

“xồn xồn” có biến thể vùng miền nào?

“xồn xồn” có các dạng biến thể ghi nhận theo phương ngữ: xồn xồn; tuổi xồn xồn; bà xồn xồn (Nam Bộ; khẩu ngữ/văn cũ), đứng tuổi; trung niên; luống tuổi; già; hồi xuân (Gần nghĩa, không nhập), đã kết hôn; góa; còn son; hấp dẫn; sức khỏe sinh sản (Không nhập, không suy).

“xồn xồn” thuộc từ loại gì?

“xồn xồn” thuộc từ loại tính từ. Mục từ này phù hợp cho người học bậc C1.

Trách nhiệm nội dung và Phương pháp biên tập

Tiêu chuẩn thẩm định ngữ liệu tại VietLayers

Mức đối chiếu của mục từ được ghi ở đầu trang. Dẫn chứng có tên tác giả và tác phẩm được trình bày riêng với thí dụ biên soạn. Dẫn chứng về cách dùng không tự xác nhận nguồn gốc của từ. Phần chưa đủ căn cứ cần được đối chiếu thêm.