Nghĩa của “liêm sỉ” là gì?
Lòng biết giữ mình cho trong sạch và biết mắc cỡ khi làm điều quấy, không vì tiền bạc mà làm chuyện đáng khinh.
Tiếng Anh: The sense of keeping oneself clean and of feeling shame at wrongdoing, so that one will not do contemptible things for money.
Các nét nghĩa và giải thích chi tiết của “liêm sỉ”:
1 nét nghĩa🇻🇳 Liêm sỉ là cái nết không tham của không phải của mình và biết mắc cỡ trước việc xấu. Trong kho văn Nam Bộ nó đi với có, biết, trọng, quên: có liêm sỉ, biết liêm sỉ, trọng liêm sỉ, quên liêm sỉ, không có liêm sỉ. Nó hay đứng chung với nhơn nghĩa, lễ nghĩa, và hay được đặt đối với tiền bạc: vì bạc tiền mà người đời quên liêm sỉ. Người biết liêm sỉ được coi là người có gia giáo, đáng làm người.
🇬🇧 It is the trait of not coveting what is not one's own and of feeling shame before a bad deed. In the Southern corpus it goes with verbs of having, knowing, valuing and forgetting: to have a sense of honour, to know honour, to value honour, to forget honour, to have no sense of honour. It often stands beside the words for kindness and duty and for propriety, and is often set against money: for money people forget their honour. Someone who knows honour is seen as well brought up and worthy of being called a person.
Thí dụ:
Vì tiền bạc, bạc tiền mà người đời họ hư danh dự, họ phế nhơn nghĩa, họ quên liêm sỉ hết.
For money, and money again, people ruin their good name, cast aside kindness and duty, and forget all sense of honour.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Tiền bạc, bạc tiềnCon người chỉ biết bạc tiền, không kể nhơn nghĩa, không trọng liêm sỉ, có ra gì mà cần họ.
People who know only money, who care nothing for kindness and duty and have no regard for honour, are worth nothing, so why need them.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Mẹ ghẻ con ghẻPhải biết liêm sỉ mới đáng làm người chớ.
One must have a sense of honour to be worthy of being called a person.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Người thất chíHồng Xương có liêm sỉ chút đỉnh, nhưng bị mẹ với chị đốc quá, chàng phải xiêu lòng, nên ngày sau chàng lót tót qua Cái Giầy.
Hong Xuong had a little sense of shame, but pushed so hard by his mother and sister he had to give in, so the next day he trotted over to Cai Giay.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Cười gượngPhong tục của mình đã hư rồi, bây giờ người ta có trọng tình chồng vợ, nghĩa cha con, người ta có kể nghĩa nhơn liêm sỉ gì nữa đâu.
Our customs have gone bad, nowadays people no longer value the love between husband and wife or the duty between father and child, and they no longer care about kindness, duty or honour at all.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Cư KỉnhTại ba thấy thiên hạ giả dối, không có liêm sỉ, không biết nhân nghĩa nên ba chán ngán, rồi ba không muốn cho con chung chạ với thiên hạ phải hôn?
Is it because you see that people are false, have no sense of honour and know nothing of kindness and duty that you are sick of them, Father, and so do not want me mixing with them?
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Tại tôiTại con vì liêm sỉ, vì tiết giá nên con không ưng Hải Đường.
It is because of your sense of honour and your virtue that you would not accept Hai Duong.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Đoá hoa tànMà lần nầy cô không thèm lấy chồng trong đám người có học thức nữa, cô sẽ ưng một người thợ thuyền, chắc thợ thuyền biết lễ nghĩa liêm sỉ hơn.
But this time she would not take a husband from among the educated any more, she would accept a workman, for surely workmen know more of propriety and honour.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Bức thơ hối hậnẤy cũng là cậu gốc con nhà quan, có gia đình giáo dục đầy đủ, nên cậu mới biết liêm sỉ.
That is also because he comes from a mandarin's family and had a full upbringing at home, which is why he has a sense of honour.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Nợ tìnhTiếng nầy được dùng ra sao trong tác phẩm
“Vì tiền bạc, bạc tiền mà người đời họ hư danh dự, họ phế nhơn nghĩa, họ quên liêm sỉ hết.”“Con người chỉ biết bạc tiền, không kể nhơn nghĩa, không trọng liêm sỉ, có ra gì mà cần họ.”“Phải biết liêm sỉ mới đáng làm người chớ.”“Hồng Xương có liêm sỉ chút đỉnh, nhưng bị mẹ với chị đốc quá, chàng phải xiêu lòng, nên ngày sau chàng lót tót qua Cái Giầy.”“Phong tục của mình đã hư rồi, bây giờ người ta có trọng tình chồng vợ, nghĩa cha con, người ta có kể nghĩa nhơn liêm sỉ gì nữa đâu.”“Tại ba thấy thiên hạ giả dối, không có liêm sỉ, không biết nhân nghĩa nên ba chán ngán, rồi ba không muốn cho con chung chạ với thiên hạ phải hôn?”“Tại con vì liêm sỉ, vì tiết giá nên con không ưng Hải Đường.”“Mà lần nầy cô không thèm lấy chồng trong đám người có học thức nữa, cô sẽ ưng một người thợ thuyền, chắc thợ thuyền biết lễ nghĩa liêm sỉ hơn.”Câu hỏi thường gặp về “liêm sỉ”
“liêm sỉ” nghĩa là gì?
Lòng biết giữ mình cho trong sạch và biết mắc cỡ khi làm điều quấy, không vì tiền bạc mà làm chuyện đáng khinh.
“liêm sỉ” được dùng trong câu như thế nào?
Một câu trong Tiền bạc, bạc tiền của Hồ Biểu Chánh: “Vì tiền bạc, bạc tiền mà người đời họ hư danh dự, họ phế nhơn nghĩa, họ quên liêm sỉ hết.”
Tiêu chuẩn thẩm định ngữ liệu tại VietLayers
Mức đối chiếu của mục từ được ghi ở đầu trang. Dẫn chứng có tên tác giả và tác phẩm được trình bày riêng với thí dụ biên soạn. Dẫn chứng về cách dùng không tự xác nhận nguồn gốc của từ. Phần chưa đủ căn cứ cần được đối chiếu thêm.