Nghĩa của “vua chúa” là gì?
Người cầm quyền cao nhứt một nước ngày xưa, nói gộp cả vua với chúa.
Tiếng Anh: The highest rulers of a realm in the old days, kings and lords taken together.
Các nét nghĩa và giải thích chi tiết của “vua chúa”:
1 nét nghĩa🇻🇳 Đây là hai tiếng ghép ngang nhau, vua với chúa, và trong kho văn Nam Bộ nó chỉ cả một bực chớ không chỉ một người. Nó hay đứng đối với dân: từ vua chúa đến dân gian, nhờ có vua chúa mới no cơm ấm áo. Nó nhận chữ của: kiểu nhà xưa của vua chúa, đám ma vua chúa. Và trong kho văn nó là cái mức của cái sang và của cái quyền, vì chỉ riêng vua chúa mới có nhiều vốn, mới xây cất kinh đô, và một đám ma thiệt rình rang thì người ta đem so với đám ma vua chúa.
🇬🇧 These are two words joined as equals, and in the Southern corpus the pair names a whole rank rather than one man. It commonly stands against the people, from kings down to common folk. It takes a possessive, as in the old style of house of the kings, or a king's funeral. And in the corpus it is the measure of grandeur and of power, since only kings had large capital and capitals to build, and the grandest funeral is measured against a king's.
Thí dụ:
Vì tất cả mọi người, từ vua chúa đến dân gian đều lần lượt nằm trong lòng đất.
For all men, from kings to common folk, lie down in turn in the earth.
Nguồn: Sơn Nam, Bà Chúa HònVua chúa vẫn còn trong từng gia đình ở đây.
Kings still live on inside every family here.
Nguồn: Dung Sàigòn, Tóc Xõa Ngang LưngĐám ma Quách Đàm lớn ghê hồn, từ cổ chí kim, chưa hề nghe nói đám nào rình rang đến như vậy, kể cả đám ma vua chúa nữa.
Quach Dam's funeral was tremendous, and from ancient times to now no one had heard of one so grand, not even a king's funeral.
Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Tỳ Vết Tâm LinhThời xưa, hễ vua chúa xây cất kinh đô ở đâu luôn luôn có kinh đào dẫn nước.
In olden days, wherever a king built his capital there was always a canal dug to bring water.
Nguồn: Sơn Nam, Vạch Một Chân TrờiTôi muốn nói tới kiểu nhà xưa của mấy ông quan đại thần, của vua chúa.
I mean the old style of house of the great mandarins and of the kings.
Nguồn: Sơn Nam, 26 Truyện Ngắn Sơn NamKhông phải nhờ vua chúa hay sao ?
Was it not thanks to the kings?
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Đỗ Nương Nương báo oánMình là con dân trong nước, nhờ có vua chúa mới no cơm ấm áo.
We are subjects of the realm, and it is by the kings that we are fed and warm.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Ngọn cỏ gió đùaNghề sanh nhai của họ không thể có truyền thống ở Việt Nam vì xưa kia chỉ riêng vua chúa mới có nhiều vốn, nắm trọn ngành ngoại thương.
Their livelihood could have no tradition here, since in the old days only the kings had large capital and held the whole foreign trade.
Nguồn: Sơn Nam, Người Việt Có Dân Tộc Tính KhôngThời phong kiến, trĩ là loại chim quý báu được vua chúa Trung Hoa ưa thích, các phái đoàn Việt Nam đi sứ bên Trung Hoa thường dâng con trĩ.
In feudal times the pheasant was a prized bird liked by the kings of China, and envoys from here often offered one.
Nguồn: Sơn Nam, Chuyện Xưa Tích CủCòn với người Chàm thì vua chúa ta có mục đích nào, thật khó mà biết.
And what aim our kings had with the Cham is truly hard to know.
Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Nguồn Gốc Mã Lai Của Dân Tộc Việt NamTừ này được dùng ra sao trong tác phẩm
“xông pha lam-chướng trên đuờng muôn dặm, hai người ấy đánh được quân Nam-chiếu trong vài tuần, khiến cho vua chúa giòng Thát nay còn để tiếng!”Xích tu Tư tỳ-tướng của y lại là người gì? xông pha lam-chướng trên đuờng muôn dặm, hai người ấy đánh được quân Nam-chiếu trong vài tuần, khiến cho vua chúa giòng Thát nay còn để tiếng! Huống chi ta với các ngươi, sinh ở buổi rối ren, lớn lên nhằm khi khó nhọc, chính mắt ngó thấy sứ ngụy đi lại, đường xá nghẽn-ngang, chúng múa cái lưỡi cú quạ làm nhục chốn triều-đình, chúng giơ cái thân chó dê, kiêu ngạo với quan tể-phụ;
“Chim hay tên ngọc, đá biết tuổi vàng, Lòng vua chúa cũng như lòng lê thứ.”Cho vỡ lở cả muôn ngàn tinh đẩu, Cho đê mê âm nhạc và thanh hương, Chim hay tên ngọc, đá biết tuổi vàng, Lòng vua chúa cũng như lòng lê thứ. Sẽ ngây ngất bởi chưng thơ đầy ứ Nguồn thiêng liêng yêu chuộng MẸ SẦU BI.
“Vì tất cả mọi người, từ vua chúa đến dân gian đều lần lượt nằm trong lòng đất.”“Vua chúa ngày xưa nhắc nhở đến dân, "dân vi quý" hoặc gọi tổng quát là bá tánh.”“Tôi chỉ là bạch đinh, làm sao biết được đại yến của bậc vua chúa nó ra sao?”“Thời xưa, hễ vua chúa xây cất kinh đô ở đâu luôn luôn có kinh đào dẫn nước.”“Tôi muốn nói tới kiểu nhà xưa của mấy ông quan đại thần, của vua chúa.”“Háo-Nghĩa nói: “Họ là cận-thần, họ ỷ vua chúa yêu nên họ hống-hách”.”Câu hỏi thường gặp về “vua chúa”
“vua chúa” là gì?
Người cầm quyền cao nhứt một nước ngày xưa, nói gộp cả vua với chúa.
“vua chúa” được dùng trong câu như thế nào?
Một câu trong Hịch tướng sĩ (Dụ chư tỳ tướng hịch văn) của Trần Quốc Tuấn: “xông pha lam-chướng trên đuờng muôn dặm, hai người ấy đánh được quân Nam-chiếu trong vài tuần, khiến cho vua chúa giòng Thát nay còn để tiếng!”
“vua chúa” thuộc từ loại gì?
“vua chúa” thuộc từ loại danh từ. Mục từ này phù hợp cho người học bậc B2.
Tiêu chuẩn thẩm định ngữ liệu tại VietLayers
Mức đối chiếu của mục từ được ghi ở đầu trang. Dẫn chứng có tên tác giả và tác phẩm được trình bày riêng với thí dụ biên soạn. Dẫn chứng về cách dùng không tự xác nhận nguồn gốc của từ. Phần chưa đủ căn cứ cần được đối chiếu thêm.