Dòng họ của một người, tính từ ông bà xuống, và cái danh của dòng đó.
Tiếng Anh: A person's lineage, reckoned from the grandparents down, and the good name of that line.
Giảng đủ và ghi chú cách dùng
Dòng họ của một người, tính từ ông bà xuống, và cái danh của dòng đó.
Các nét nghĩa, xếp theo mức thường gặp và hữu ích cho người học:
1 nét nghĩa🇻🇳 Trong kho văn chữ này gần như luôn luôn có một việc làm đi trước, và việc đó là làm hư hay là giữ: làm xấu tông môn, làm nhục nhã tông môn, làm nhơ nhuốc tông môn, xấu hổ tông môn, quí trọng tông môn, nối nghiệp tông môn, giữ danh dự cho tông môn. Nó là cái người ta đem ra cân cách ăn ở của một người con: con gái nhà nho không được phép ghen ồn ào mà xấu hổ tông môn. Nó là cái lý của một lời từ: mẹ cha anh chị đều từ cháu hết, nói cháu làm nhục nhã cho tông môn. Và nó là cái người ta cãi lại khi bị vu: qua có làm nhục nhã tông môn chỗ nào đâu mà cha giận.
🇬🇧 In the corpus a doing nearly always comes in front of this word, and that doing is either the spoiling of it or the keeping of it. It is what a child's conduct is weighed against. It is the ground given for disowning somebody. And it is what a person argues back with when the charge is laid on them wrongly.
Thí dụ:
Cưới chủ ý nối nghiệp tông môn, chớ không phải cố tâm chia ruộng vườn vàng bạc.
The marriage was meant to carry on the line, not out of any design on the fields and gardens and the gold.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Tơ hồng vương vấnVốn con nhà có giáo dục, bé Đường biết kính mến cha mẹ, biết quí trọng tông môn.
Being from a house with breeding, little Duong knew to revere her parents and to hold the line in honour.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Hạnh phúc lối nàoCó phải qua muốn đi làm chi em, vì qua sợ xấu tông môn mình nên qua mới liều thân qua chớ.
Do you think I meant to go for the work? It was because I feared shame to our line that I risked myself.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Kẻ làm người chịuQua sẽ rèn tập cho Sen đặng nó thế cho qua mà nối nghiệp tông môn.
I shall train Sen up so that he may stand in my place and carry on the line.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Mẹ ghẻ con ghẻĐầu đuôi có một thằng con trai, mà nó hoang đàng làm xấu hổ cho tông môn không biết chừng nào.
There was only the one son from first to last, and he so dissolute that he shamed the line beyond all telling.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Cha con nghĩa nặngTôi nghĩ lại con tôi phạm tội ác, làm nhục nhã tông môn, vợ chồng tôi cũng có một phần lỗi trong đó.
I think it over: my son committed a crime and brought disgrace on the line, and we his parents have our share of the fault in it.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Cư KỉnhNàng suy tới tính lui một đàng thương con, một đàng thương cậu, một đàng nữa là danh dự của tông môn.
She thought it over this way and that, on one side her love for her child, on another her love for her cousin, and on another the honour of the line.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Ngọn cỏ gió đùaMẹ cha, anh chị đều từ cháu hết, nói cháu làm nhục nhã cho tông môn, không còn thương yêu gì nữa mà về.
Father, sister and brother all disowned me, saying I had brought disgrace on the line and they no longer loved me enough to have me home.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Sống thác với tìnhMà nếu không đi thì nó phanh phui chuyện xấu của cô ra, nó làm nhơ nhuốc thân cô, lại cũng nhơ nhuốc tông môn của cô nữa.
And if she would not go he would expose her shameful business, and so foul her own name and foul the name of her line besides.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Vì nghĩa vì tìnhQua giữ cho trọn cái danh dự của nam nhi của qua, chớ qua có làm nhục nhã tông môn chỗ nào đâu mà cha giận nên cha đành bỏ qua.
I kept the honour of my manhood whole; where have I brought disgrace on the line, that my father should be angry and cast me off?
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Chút phận linh đinhTiếng này được dùng ra sao trong tác phẩm
“Cưới chủ ý nối nghiệp tông môn, chớ không phải cố tâm chia ruộng vườn vàng bạc.”“Vốn con nhà có giáo dục, bé Đường biết kính mến cha mẹ, biết quí trọng tông môn.”“Có phải qua muốn đi làm chi em, vì qua sợ xấu tông môn mình nên qua mới liều thân qua chớ.”“Qua sẽ rèn tập cho Sen đặng nó thế cho qua mà nối nghiệp tông môn.”“Đầu đuôi có một thằng con trai, mà nó hoang đàng làm xấu hổ cho tông môn không biết chừng nào.”“Tôi nghĩ lại con tôi phạm tội ác, làm nhục nhã tông môn, vợ chồng tôi cũng có một phần lỗi trong đó.”“Nàng suy tới tính lui một đàng thương con, một đàng thương cậu, một đàng nữa là danh dự của tông môn.”“Mẹ cha, anh chị đều từ cháu hết, nói cháu làm nhục nhã cho tông môn, không còn thương yêu gì nữa mà về.”