Trở lại từ điển

ngọn rạch

danh từbậc B1
Bản biên đang soạnChưa xác nhận duyệt cuối
Nghĩa vắn tắt

Nghĩa của “ngọn rạch” là gì?

Là khúc trên cùng của một con rạch, chỗ nước hết chảy xa được, nên ở miền sông nước nó là một cái địa chỉ.

Tiếng Anh: The head of a creek, its upper reach.

Cách đọc
ngọn rạch(chữ để đối chiếu)
Máy đọc để tham khảo, không phải giọng người bản xứ thâu lại

Các nét nghĩa và giải thích chi tiết của “ngọn rạch”:

1 nét nghĩa
1khúc trên cùng của một con rạch, chỗ nước hết chảy xa đượcđời sống[tiếng địa phương]
B1

🇻🇳 Khúc trên cùng của một con rạch, chỗ nước hết chảy xa được. Ở miền sông nước Nam Bộ nó là một cái địa chỉ: người ta nói nhà ở ngọn rạch nào, vì ngọn rạch thường là đất cao nên cất nhà được. Nó cũng là chỗ vắng, nên trong truyện nó hay đi với cái xa và cái khuất.

🇬🇧 The topmost stretch of a creek, where the water reaches no further. In the Southern waterlands it serves as an address, for people say which creek head their house stands at, that being the higher ground where a house can be built.

Cụm thường gặp:
ở ngọn rạchvào ngọn rạchtận ngọn rạch

Thí dụ:

Ngọn rạch Cần Thơ ăn thông qua sông Cái Bé rồi ra vịnh Xiêm La nhưng không rõ rệt.

The head of that creek runs through into the smaller river and then out to the gulf, but not distinctly.

Nguồn: Sơn Nam, Lịch Sử Khẩn Hoang Miền Nam

Chim bồ nông tụ tập nhiều nhứt là ngọn rạch Chắc Băng đổ ra sông Cái Lớn.

The pelicans gather most of all at the head of that creek where it empties into the great river.

Nguồn: Sơn Nam, 26 Truyện Ngắn Sơn Nam

Từng chiếc lá tràm bay lả tả như bươm bướm mỏi cánh, đáp nhẹ xuống mặt nước từ trong ngọn rạch trôi dài ra.

The melaleuca leaves came down one by one like butterflies with tired wings, settling lightly on the water and drifting out from the creek head in a long line.

Nguồn: Sơn Nam, Hương Rừng Cà Mau

Nhưng nhờ có ngọn rạch lớn đi qua trước nhà, nên từ hồi còn nhỏ chàng có tập theo cái nghề giăng câu lưới cá.

But thanks to the large creek head running past the house, he had learnt from childhood the trade of setting lines and netting fish.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Đại nghĩa diệt thân

Điệu mới đến ngọn rạch này từ sau ngày rày.

He has only come to this creek head since the other day.

Nguồn: Sơn Nam, Biển Cỏ Miền Tây

Đi câu là xem những con sông, ngọn rạch, tựa hồ như những con đường biết đi, mang theo hình ảnh của cả một sự sống, một cuộc đời hiếu động.

To go fishing is to look at the rivers and the creek heads as though they were roads that could walk, carrying with them the image of a whole life, a life full of stir.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Cuống Rún Chưa Lìa

Trẻ con hai bên bờ rạch thấy có chiếc đò chèo trên chợ chở một người khách lạ nên rủ nhau chạy dọc theo trên mé để xem khách ghé nhà ai, vì ngọn rạch cũng gần mút rồi.

The children on both banks, seeing a ferry rowed from the market with a strange passenger aboard, called one another to run along the edge and see whose house the stranger would call at, for the creek head was nearly at its end.

Nguồn: Lê Xuyên, Chú Tư Cầu

Bà Cao Thị Ngọc nầy là con gái của ông cả Cao Văn Hớn, hồi sanh tiền ông ở làng Bình Phước, nhà ở theo con đường từ chợ Bình Phước vô Suối Chà thuộc ngọn rạch Gò Dưa.

This lady was the daughter of the village elder Cao Van Hon, who in his lifetime lived in Binh Phuoc village, his house on the road from the Binh Phuoc market in to Suoi Cha, at the head of the Go Dua creek.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Chị Đào, Chị Lý

Tại Châu Thành Ô Môn, có một cái rạch nhỏ bắt đầu chỗ góc nhà thương tẻ vô làng Ô Môn, rồi chạy thẳng qua miền Ba Se đụng ngọn rạch Cần Thơ quanh co lò lên tới đó.

In the town of O Mon there is a small creek that starts at the corner of the hospital, branches into O Mon village, and runs straight across the Ba Se country until it meets the head of the Can Tho creek, which winds its way up to that point.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Cư Kỉnh

Ngọn rạch nối tiếp vào khu rừng tràm thủy.

The creek head runs on into the flooded melaleuca forest.

Nguồn: Sơn Nam, Vạch Một Chân Trời
Dẫn chứng văn học

Từ này được dùng ra sao trong tác phẩm

“Ngọn rạch Cần Thơ ăn thông qua sông Cái Bé rồi ra vịnh Xiêm La nhưng không rõ rệt.”
Sơn Nam, Lịch Sử Khẩn Hoang Miền Nam, Cần Thơ, đầu cầu và thủ đô miền Hậu giang
“Chim bồ nông tụ tập nhiều nhứt là ngọn rạch Chắc Băng đổ ra sông Cái Lớn.”
Sơn Nam, 26 Truyện Ngắn Sơn Nam, Tháng chạp chim về
“Từng chiếc lá tràm bay lả tả như bươm bướm mỏi cánh, đáp nhẹ xuống mặt nước từ trong ngọn rạch trôi dài ra.”
Sơn Nam, Hương Rừng Cà Mau, Cây Huê Xà
“Nhưng nhờ có ngọn rạch lớn đi qua trước nhà, nên từ hồi còn nhỏ chàng có tập theo cái nghề giăng câu lưới cá.”
Hồ Biểu Chánh, Đại nghĩa diệt thân, Chương 06
“Điệu mới đến ngọn rạch này từ sau ngày rày.”
Sơn Nam, Biển Cỏ Miền Tây, Vọc nước giỡn trăng
“Đi câu là xem những con sông, ngọn rạch, tựa hồ như những con đường biết đi, mang theo hình ảnh của cả một sự sống, một cuộc đời hiếu động.”
Bình Nguyên Lộc, Cuống Rún Chưa Lìa, Câu Dầm
“Trẻ con hai bên bờ rạch thấy có chiếc đò chèo trên chợ chở một người khách lạ nên rủ nhau chạy dọc theo trên mé để xem khách ghé nhà ai, vì ngọn rạch cũng gần mút rồi.”
Lê Xuyên, Chú Tư Cầu, Chương 5
“Nhà cửa thường cất khuất lấp ở ngọn rạch, nơi đất cao.”
Sơn Nam, Lịch Sử Khẩn Hoang Miền Nam, Vùng Bạc Liêu, Cà Mau xa xôi và phức tạp
Hỏi đáp nhanh

Câu hỏi thường gặp về “ngọn rạch”

“ngọn rạch” là gì?

Là khúc trên cùng của một con rạch, chỗ nước hết chảy xa được, nên ở miền sông nước nó là một cái địa chỉ.

“ngọn rạch” được dùng trong câu như thế nào?

Một câu trong Lịch Sử Khẩn Hoang Miền Nam của Sơn Nam: “Ngọn rạch Cần Thơ ăn thông qua sông Cái Bé rồi ra vịnh Xiêm La nhưng không rõ rệt.”

“ngọn rạch” thuộc từ loại gì?

“ngọn rạch” thuộc từ loại danh từ. Mục từ này phù hợp cho người học bậc B1.

Trách nhiệm nội dung và Phương pháp biên tập

Tiêu chuẩn thẩm định ngữ liệu tại VietLayers

Mức đối chiếu của mục từ được ghi ở đầu trang. Dẫn chứng có tên tác giả và tác phẩm được trình bày riêng với thí dụ biên soạn. Dẫn chứng về cách dùng không tự xác nhận nguồn gốc của từ. Phần chưa đủ căn cứ cần được đối chiếu thêm.