Trở lại từ điển
Bản biên đang soạnChưa xác nhận duyệt cuối
Nghĩa vắn tắt

Nghĩa của “ly” là gì?

Đồ đựng nước để uống (cái ly, ly cà phê); lượng vừa một ly (làm hai ly sữa); còn chữ 離 là lìa, xa cách, trong ly dị, biệt ly, phân ly.

Tiếng Anh: A drinking glass or cup; a glassful as a measure; and, from the Sino-Vietnamese for parting, to separate, as in ly di (divorce) and biet ly (farewell).

Cách đọc
ly(chữ để đối chiếu)
Máy đọc để tham khảo, không phải giọng người bản xứ thâu lại

Các nét nghĩa và giải thích chi tiết của “ly”:

3 nét nghĩa
1đồ đựng nước để uốngđồ dùng[thường]
A1

🇻🇳 Đồ đựng nước để uống, bằng thủy tinh, sành hay nhựa. Người Nam Bộ dùng tiếng ly cho gần như mọi thứ đồ uống, từ ly nước lạnh tới ly cà phê, ly rượu.

🇬🇧 A vessel for drinking from, of glass, earthenware or plastic. Southerners use ly for almost every kind, from a glass of water to a cup of coffee or a glass of wine.

Cụm thường gặp:
ly nướcly cà phêly rượuly sữacạn ly

Thí dụ:

Uống hết ly cà-phê, Tuấn ngồi một hơi thì nghe trong người trở lại bình thường.

After finishing his coffee, Tuan sat for a while and felt himself return to normal.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Cuống Rún Chưa Lìa

Bằng dòm xuống bàn thì thấy trước mặt Long một ly cà phê đậm đen và một ly sữa.

Bang glanced at the table and saw in front of Long a glass of strong black coffee and a glass of milk.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Đò Dọc

Hổ đứng dậy đi vào buồng tìm ly rồi ra sau hứng một ly nước ở vòi nước tắm.

Ho got up, went into the room for a glass, then went out back and filled it at the bathroom tap.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Nhện Chờ Mối Ai ? - Tập I

Nó thấy có bầu nước lạnh với cái ly để trên bàn nó bước lại rót nước mà uống.

Seeing a jug of cold water and a glass on the table, she went over, poured some and drank.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Nợ đời

Thằng bồi lật đật chạy lại, một tay lấy tờ nhựt trình, một tay lượm miểng ly bể.

The waiter hurried over, taking the newspaper in one hand and picking up the pieces of broken glass with the other.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Con nhà giàu
2lượng vừa một lyăn uống[thường]
A2

🇻🇳 Dùng làm tiếng đếm, chỉ lượng đựng vừa một ly: một ly rượu, hai ly sữa, nhậu thêm một ly.

🇬🇧 Used as a measure word for the amount a glass holds: a glass of wine, two glasses of milk, one more drink.

Cụm thường gặp:
một lyhai lythêm một ly

Thí dụ:

Trọng Quí kêu bồi biểu làm hai ly sữa bò nước đá rồi bước ra mời Cẩm Vân vô uống.

Trong Qui called the waiter and ordered two iced milks, then stepped out and invited Cam Van in for a drink.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Kẻ làm người chịu

Ông Hương trưởng rót rượu mà ép khách, rồi ông nhậu thêm một ly coi ngon lắm.

The village chief poured wine and pressed it on his guests, then drank another glass himself with great relish.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Lời thề trước miễu
3lìa, xa cách (chữ 離)từ Hán Việt[trang trọng]
B2

🇻🇳 Chữ ly nầy viết 離, nghĩa là lìa, rời xa nhau: ly dị là vợ chồng bỏ nhau, biệt ly là chia tay xa cách, phân ly là chia lìa; còn gặp trong ly khai, thoát ly, ly gián.

🇬🇧 This ly means to part or separate: ly di (divorce), biet ly (parting), phan ly (separation); it also appears in ly khai (to secede), thoat ly (to break away) and ly gian (to sow discord).

Cụm thường gặp:
ly dịbiệt lyphân lychia lythoát ly

Thí dụ:

Trong thứ xã-hội kia, người ta cấm lấy vợ bé, nhưng người ta lại cho phép ly dị.

In that kind of society, taking a second wife is forbidden, but divorce is allowed.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Gieo Gió Gặt Bão

Quít nhìn cái gì, nghe cái gì, nghĩ cái gì cũng thấy cảnh biệt ly ở đó hiện lên.

Whatever Quit looked at, heard or thought of, she saw the scene of parting rise up in it.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Sau Đêm Bố Ráp

Nay cô thấy cái cảnh chồng vợ phân ly, mẹ con đau khổ, thì cô động lòng khó chịu.

Now, seeing husband and wife torn apart and mother and child in sorrow, she was moved and troubled.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Hai vợ
Dẫn chứng văn học

Từ này được dùng ra sao trong tác phẩm

Câu trích chính
“Đau lòng tử biệt sinh ly, Thân còn chẳng tiếc, tiếc gì đến duyên!”
Đoạn trích nguyên tác

Thương tình con trẻ thơ ngây, Gặp cơn vạ gió tai bay bất kỳ! Đau lòng tử biệt sinh ly, Thân còn chẳng tiếc, tiếc gì đến duyên! Hạt mưa sá nghĩ phận hèn, Liều đem tấc cỏ quyết đền ba xuân.

Nguyễn Du, Truyện Kiều (Đoạn trường tân thanh), Đoạn 4: Gia biến và bán mình chuộc cha, cặp câu 309
Câu trích chính
“Dạ lan tê ngời say men hương; Lầu ai ánh gì như lưu ly?”
Đoạn trích nguyên tác

Ngọc trăng xây vàng trên muôn cành, Nhung mây tê ngời sao kim cương, Dạ lan tê ngời say men hương; Lầu ai ánh gì như lưu ly? Nụ cười ai trắng như hoa lê? Thuỷ tinh ai để lòng gương hồ?

Bích Khê, Thơ Bích Khê - Tinh Huyết, Nghê thường, đoạn 5
Câu trích chính
“Kiệu hoa đâu đã đến ngoài, Quản huyền đâu đã giục người sinh ly.”
Đoạn trích nguyên tác

Xiết bao kể nỗi thảm sầu! Khắc canh đã giục nam lâu mấy hồi. Kiệu hoa đâu đã đến ngoài, Quản huyền đâu đã giục người sinh ly. Đau lòng kẻ ở người đi, Lệ rơi thấm đá tơ chia rũ tằm.

Nguyễn Du, Truyện Kiều (Đoạn trường tân thanh), Đoạn 4: Gia biến và bán mình chuộc cha, cặp câu 390
Câu trích chính
“Lòng vô lượng đây không phải do phép tắc mầu nhiệm của Đấng Vô-thỉ Vô-chung? Đưa ra, nào là nhạc thơm, hương gấm, mộng ngọc và hoa trinh bạch, đàn ly tao, tranh tuyệt phẩm.”
Đoạn trích nguyên tác

Lạy Chúa Trời tôi! Hãy ban cho tôi hằng hà sa số là ơn lành, ơn cả. Thơ tôi sẽ rất no, rất ớn, rất nư, trọng vọng như tài hoa, cao sang như nhân đức, chói chan vô vàn phước lộc. Ôi! Trời hạo nhiên đây không phải là công trình châu báu của Người sao! Lòng vô lượng đây không phải do phép tắc mầu nhiệm của Đấng Vô-thỉ Vô-chung? Đưa ra, nào là nhạc thơm, hương gấm, mộng ngọc và hoa trinh bạch, đàn ly tao, tranh tuyệt phẩm. Đưa ra, nào là gió chia biệt, trăng đoàn viên, chim tứ chiến, mây giang hồ, và nào là trời thanh sắc, lòng nhủ hương, niềm mộc dược.

Hàn Mặc Tử, Thơ Hàn Mặc Tử, Tập thơ Xuân như ý, đoạn 7
Câu trích chính
“Những là oan khổ lưu ly, Chờ cho hết kiếp còn gì là thân!”
Đoạn trích nguyên tác

Thương thay cũng một kiếp người, Hại thay mang lấy sắc tài làm chi! Những là oan khổ lưu ly, Chờ cho hết kiếp còn gì là thân! Mười lăm năm bấy nhiêu lần, Làm gương cho khách hồng quần thử soi!

Nguyễn Du, Truyện Kiều (Đoạn trường tân thanh), Đoạn 8: Bi kịch Hồ Tôn Hiến và sông Tiền Đường, cặp câu 1321
Câu trích chính
“Bình an cả và thiên hạ. Vì chưng muôn xuân là lương thực ngon ngọt, mĩ vì, ánh xuân là nguồn tơ tưởng thơm tho, tinh khiết, khí xuân là mạch trường sinh bất tử, tình xuân là cung cầm nguyệt mê ly, tuổi xuân là NGỌC NHƯ Ý, tên xuân là DẠ LAN HƯƠNG.”
Đoạn trích nguyên tác

Vẫn là chưa bưa, chưa đã, chưa nguôi được chí muôn sao!. Phải mời cho được XUÂN THIÊN ra đời. Bình an cả và thiên hạ. Vì chưng muôn xuân là lương thực ngon ngọt, mĩ vì, ánh xuân là nguồn tơ tưởng thơm tho, tinh khiết, khí xuân là mạch trường sinh bất tử, tình xuân là cung cầm nguyệt mê ly, tuổi xuân là NGỌC NHƯ Ý, tên xuân là DẠ LAN HƯƠNG. Và xuân là phong vị thái hòa của năm muôn năm, trời muôn trời, châu lưu trên thượng tầng không khí, bàng bạc cả giải Hà Sa, chen lấn vô tận hồn tạo vật. Loài người hãy tận hưởng một hơi cho đã ngán và cao rao danh cha cả sáng.

Hàn Mặc Tử, Thơ Hàn Mặc Tử, Tập thơ Xuân như ý, đoạn 10
“Uống hết ly cà-phê, Tuấn ngồi một hơi thì nghe trong người trở lại bình thường.”
Bình Nguyên Lộc, Cuống Rún Chưa Lìa, Những Đứa Con Thương Của Đất Mẹ
“Bằng dòm xuống bàn thì thấy trước mặt Long một ly cà phê đậm đen và một ly sữa.”
Bình Nguyên Lộc, Đò Dọc, Chương 18
Hỏi đáp nhanh

Câu hỏi thường gặp về “ly”

“ly” là gì?

Đồ đựng nước để uống (cái ly, ly cà phê); lượng vừa một ly (làm hai ly sữa); còn chữ 離 là lìa, xa cách, trong ly dị, biệt ly, phân ly.

“ly” được dùng trong câu như thế nào?

Một câu trong Truyện Kiều (Đoạn trường tân thanh) của Nguyễn Du: “Đau lòng tử biệt sinh ly, Thân còn chẳng tiếc, tiếc gì đến duyên!”

Mục từ “ly” ghi nhận những chữ Hán Nôm nào?

Trong phạm vi nghĩa của mục từ nầy, các chữ Hán Nôm được ghi nhận là 狸 (ly). Lớp từ vựng: Mekong-Southern.

“ly” có biến thể vùng miền nào?

“ly” có các dạng biến thể ghi nhận theo phương ngữ: ly (Nam Bộ và Sài Gòn), cốc (Cách gọi phổ thông ở nơi khác).

“ly” thuộc từ loại gì?

“ly” thuộc từ loại danh từ. Mục từ này phù hợp cho người học bậc A1.

Trách nhiệm nội dung và Phương pháp biên tập

Tiêu chuẩn thẩm định ngữ liệu tại VietLayers

Mức đối chiếu của mục từ được ghi ở đầu trang. Dẫn chứng có tên tác giả và tác phẩm được trình bày riêng với thí dụ biên soạn. Dẫn chứng về cách dùng không tự xác nhận nguồn gốc của từ. Phần chưa đủ căn cứ cần được đối chiếu thêm.