Trở lại từ điển

độ lượng

tính từbậc B2
Bản biên đang soạnChưa xác nhận duyệt cuối
Nghĩa vắn tắt

Nghĩa của “độ lượng” là gì?

Rộng lượng, dễ tha thứ, không chấp nhứt; cũng dùng như danh từ chỉ cái mức vừa phải trong ăn uống, cư xử.

Tiếng Anh: Magnanimous and forgiving, not petty; also, as a noun, due measure or moderation in eating or conduct.

Cách đọc
độ lượng(chữ để đối chiếu)
Máy đọc để tham khảo, không phải giọng người bản xứ thâu lại

Các nét nghĩa và giải thích chi tiết của “độ lượng”:

1 nét nghĩa
1rộng lượng, dễ tha thứđời sống[thường]
B2

🇻🇳 Kho văn dùng nó theo hai lối. Lối thứ nhứt, hay gặp hơn, là rộng lượng tha thứ: mỉm cười một cách độ lượng, tỏ ra độ lượng với kẻ khác, dùng độ lượng quân tử mà đối xử, cái cười độ lượng của người cha. Nó hay đi với tỏ ra để nói người ta muốn ra vẻ rộng lượng, có khi chỉ là thủ đoạn. Lối thứ hai là cái mức vừa phải: hút có độ lượng, uống quá độ lượng thì sanh bịnh, tập ăn nói độ lượng.

🇬🇧 The corpus uses it two ways. First, more often, magnanimity: smiling magnanimously, showing oneself generous to others, treating someone with a gentleman's generosity, a father's indulgent smile. It pairs with showing, for someone wanting to appear generous, sometimes as a ploy. Second, due measure: smoking in moderation, drinking beyond measure brings illness, learning to speak with restraint.

Cụm thường gặp:
tỏ ra độ lượngcười độ lượngquá độ lượng

Thí dụ:

Thắm chỉ khẽ quay đầu lại, mỉm cười một cách độ lượng đoạn tiếp tục đi tới.

Tham just turned her head slightly, smiled magnanimously, then walked on.

Nguồn: Lê Xuyên, Mặt Trời Đêm

Độ lượng của các ông chồng già Âu châu là một thủ đoạn khôn khéo vô cùng.

The indulgence of old European husbands is an exceedingly clever tactic.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Uống Lộn Thuốc Tiên

Đó không phải là cái cười độ lượng của người cha khoan hồng và cảm động vì lòng thương con.

It was not the indulgent laugh of a forgiving father moved by love for his child.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Nụ Cười, Nước Mắt Học Trò

Xin cậu thương xót, dùng độ lượng quân tử mà đối xử với tôi.

Please pity me, sir, and treat me with a gentleman's generosity.

Nguồn: Sơn Nam, Vạch Một Chân Trời

Vial cho rằng người bổn xứ đã hút trước khi Pháp đến, á phiện không hại gì cả, nếu hút có độ lượng.

Vial held that the natives smoked before the French came and that opium did no harm at all if smoked in moderation.

Nguồn: Sơn Nam, Lịch Sử Khẩn Hoang Miền Nam

Bảy Núi khẽ gật đầu, lên giọng độ lượng nhưng cốt đề mỉa mai lời nói gần như là reo mừng vừa rồi của Thế.

Bay Nui nodded slightly and put on a magnanimous tone, meant mostly to mock The's almost jubilant words.

Nguồn: Lê Xuyên, Kinh Cầu Muống - Quyển Nhì

Cũng như tất cả những người đàn ông khác, Vũ cũng thích được tỏ ra độ lượng với kẻ khác, nhất là đối với vợ chàng.

Like all other men, Vu liked to appear generous to others, especially to his wife.

Nguồn: Dung Sàigòn, Êm Ả Một Đời

Ông Hai Khị cho biết: mỗi người chỉ có thể uống một miếng cao khỉ mỏng như đồng xu mà thôi; uống quá độ lượng thì sanh bịnh.

Mr Hai Khi explained that each person could take only one sliver of monkey balm as thin as a coin; taking more than that brings illness.

Nguồn: Sơn Nam, 26 Truyện Ngắn Sơn Nam

Chẳng lẽ chàng bị đuổi vì chuyện cô giáo Thêu: Bà chủ Hiệp Hưng xưa nay thường tỏ ra độ lượng khi thấy Bạch chọc ghẹo những bạn hàng đến xay lúa.

Surely he was not fired over Miss Theu: the owner of Hiep Hung had always been indulgent when she saw Bach flirting with the women who came to mill rice.

Nguồn: Sơn Nam, Biển Cỏ Miền Tây

Mà con Mỹ là con gái, thì không nên mướn con trai giữ phải mướn một đứa con gái sạch sẽ hiền lành, đặng tập cho hai đứa quen tánh nết ôn hòa biết ăn nói độ lượng.

And since My is a girl, you should not hire a boy to mind her but a clean, gentle girl, so the two get used to a mild nature and learn to speak with restraint.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Mẹ ghẻ con ghẻ
Dẫn chứng văn học

Từ này được dùng ra sao trong tác phẩm

“Thắm chỉ khẽ quay đầu lại, mỉm cười một cách độ lượng đoạn tiếp tục đi tới.”
Lê Xuyên, Mặt Trời Đêm, Phần 5
“Độ lượng của các ông chồng già Âu châu là một thủ đoạn khôn khéo vô cùng.”
Bình Nguyên Lộc, Uống Lộn Thuốc Tiên, Chương 4
“Đó không phải là cái cười độ lượng của người cha khoan hồng và cảm động vì lòng thương con.”
Bình Nguyên Lộc, Nụ Cười, Nước Mắt Học Trò, Nửa Nước Nửa Dầu
“Xin cậu thương xót, dùng độ lượng quân tử mà đối xử với tôi.”
Sơn Nam, Vạch Một Chân Trời, Phần 3
“Vial cho rằng người bổn xứ đã hút trước khi Pháp đến, á phiện không hại gì cả, nếu hút có độ lượng.”
Sơn Nam, Lịch Sử Khẩn Hoang Miền Nam, Nghĩa quân thất trận và nông dân mất ruộng
“Bảy Núi khẽ gật đầu, lên giọng độ lượng nhưng cốt đề mỉa mai lời nói gần như là reo mừng vừa rồi của Thế.”
Lê Xuyên, Kinh Cầu Muống - Quyển Nhì, Phần 2.4
“Cũng như tất cả những người đàn ông khác, Vũ cũng thích được tỏ ra độ lượng với kẻ khác, nhất là đối với vợ chàng.”
Dung Sàigòn, Êm Ả Một Đời, Chương 1
“Ông Hai Khị cho biết: mỗi người chỉ có thể uống một miếng cao khỉ mỏng như đồng xu mà thôi; uống quá độ lượng thì sanh bịnh.”
Sơn Nam, 26 Truyện Ngắn Sơn Nam, Cao Khỉ U Minh
Hỏi đáp nhanh

Câu hỏi thường gặp về “độ lượng”

“độ lượng” là gì?

Rộng lượng, dễ tha thứ, không chấp nhứt; cũng dùng như danh từ chỉ cái mức vừa phải trong ăn uống, cư xử.

“độ lượng” được dùng trong câu như thế nào?

Một câu trong Mặt Trời Đêm của Lê Xuyên: “Thắm chỉ khẽ quay đầu lại, mỉm cười một cách độ lượng đoạn tiếp tục đi tới.”

Mục từ “độ lượng” ghi nhận những chữ Hán Nôm nào?

Trong phạm vi nghĩa của mục từ nầy, các chữ Hán Nôm được ghi nhận là 度 (độ), 量 (lượng). Lớp từ vựng: Sino-Vietnamese 度量.

“độ lượng” thuộc từ loại gì?

“độ lượng” thuộc từ loại tính từ. Mục từ này phù hợp cho người học bậc B2.

Trách nhiệm nội dung và Phương pháp biên tập

Tiêu chuẩn thẩm định ngữ liệu tại VietLayers

Mức đối chiếu của mục từ được ghi ở đầu trang. Dẫn chứng có tên tác giả và tác phẩm được trình bày riêng với thí dụ biên soạn. Dẫn chứng về cách dùng không tự xác nhận nguồn gốc của từ. Phần chưa đủ căn cứ cần được đối chiếu thêm.