Trở lại từ điển

đáng lý ra

quán ngữbậc B1
Bản biên đang soạnChưa xác nhận duyệt cuối
Nghĩa vắn tắt

Nghĩa của “đáng lý ra” là gì?

Lời nói điều mà theo lẽ phải xảy ra hay phải làm, trong khi chuyện thiệt lại không được như vậy.

Tiếng Anh: By rights; used for what ought to happen or ought to have been done, when in fact things went otherwise.

Cách đọc
đáng lý ra(chữ để đối chiếu)
Máy đọc để tham khảo, không phải giọng người bản xứ thâu lại

Các nét nghĩa và giải thích chi tiết của “đáng lý ra”:

1 nét nghĩa
1lẽ ra, đáng lẽđời sống[tiếng địa phương]
B1

🇻🇳 Đáng lý là theo lẽ thì đáng, chữ ra ở cuối nghe tự nhiên theo giọng người Nam; cả cụm giống như lẽ ra. Trong kho văn nó thường đứng đầu câu hay đầu một vế, hay đi với phải (đáng lý ra chàng phải ngồi phía trước), rồi câu sau quay lại bằng nhưng, mà, để cho thấy chuyện thiệt đã khác. Cụm nầy gặp cả trong lời thoại lẫn lời kể.

🇬🇧 The first two words mean by reason it is proper; the last one is a natural Southern tag. The phrase works like by rights or should have. In the corpus it usually opens a sentence or a clause, often with the word for must, and the next part turns back with but to show that things went differently. It appears both in dialogue and in narration.

Thí dụ:

Đáng lý ra, cậu Cẩu phải mừng rỡ khi thấy kẻ ăn người ở được khá giả hơn trước.

By rights, Cau should have been glad to see his servants better off than before.

Nguồn: Sơn Nam, Bà Chúa Hòn

Đáng lý ra chàng phải ngồi phía trước với tài xế, trong một trường hợp như vậy.

By rights he should have sat up front with the driver, in a situation like that.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Diễm Phượng

Đáng lý ra, chàng rể phải "làm lễ", chờ được phân công làm vài công việc lặt vặt.

By rights, the groom has to perform the rite and wait to be given a few odd jobs.

Nguồn: Sơn Nam, Thuần Phong Mỹ Tục Việt Nam

Nước chảy xuôi, đáng lý ra chàng xuôi chèo cho xuồng trôi theo dòng nước.

The water was flowing downstream, so by rights he should have rowed with the current and let the canoe drift along.

Nguồn: Sơn Nam, Vạch Một Chân Trời

Ngày Hà Anh tặng cho anh con bướm vàng vật lưu niệm của mẹ, đáng lý ra anh phải hiểu lòng nàng.

The day Ha Anh gave you the yellow butterfly, her mother's keepsake, you should have understood her heart.

Nguồn: Ngọc Linh, Trên Sông Hoàng Hôn

Đáng lý ra, với chút ít chữ nghĩa, tôi đã rời xóm làng, ra chợ Rạch Giá tìm sở làm cho ra vẻ thầy thông thầy ký.

By rights, with the little learning I had, I would have left the village and gone to the Rach Gia market to look for an office job, to look the part of a clerk.

Nguồn: Sơn Nam, Biển Cỏ Miền Tây

Nàng không nỡ sống sót lại từ giây phút chợt nhận ra kẻ mà nàng lừa gạt chính là người mà đáng lý ra nàng phải trả ơn.

She could not bear to go on living from the moment she realized that the man she had deceived was the very one she ought to have repaid.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Nửa Đêm Trãng Sụp

Đáng lý ra ông ấy phải xin phép má!

By rights he should have asked mother's permission!

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Nhìn Xuân Người Khác

Đáng lý ra tao với thằng Sáu âm thầm giải quyết vấn đề này nhưng tao nghĩ tình anh em lâu ngày nên mới kêu mầy ra đây để bàn tính đó!

By rights Sau and I should have settled this quietly, but I thought of our long friendship, so I called you out here to talk it over!

Nguồn: Lê Xuyên, Rặng Trâm Bầu

Mặc dầu đáng lý ra thì chàng phải cần ông tỷ phú nầy, nhưng hôm nay Toàn lại toa toa, mỏa mỏa với ông ta, vì thật ra, chàng không cần cóc gì nữa, kể cả kế mưu sinh.

Though by rights he ought to need this billionaire, today Toan was brusque and offhand with him, because in truth he no longer needed anything at all, not even a way to earn a living.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Đừng Hỏi Tại Sao
Dẫn chứng văn học

Từ này được dùng ra sao trong tác phẩm

“Đáng lý ra, cậu Cẩu phải mừng rỡ khi thấy kẻ ăn người ở được khá giả hơn trước.”
Sơn Nam, Bà Chúa Hòn, Chương 8
“Đáng lý ra chàng phải ngồi phía trước với tài xế, trong một trường hợp như vậy.”
Bình Nguyên Lộc, Diễm Phượng, Me tây
“Đáng lý ra, chàng rể phải "làm lễ", chờ được phân công làm vài công việc lặt vặt.”
Sơn Nam, Thuần Phong Mỹ Tục Việt Nam, Lễ Hỏi
“Nước chảy xuôi, đáng lý ra chàng xuôi chèo cho xuồng trôi theo dòng nước.”
Sơn Nam, Vạch Một Chân Trời, Phần 2
“Ngày Hà Anh tặng cho anh con bướm vàng vật lưu niệm của mẹ, đáng lý ra anh phải hiểu lòng nàng.”
Ngọc Linh, Trên Sông Hoàng Hôn, Chương 7
“Đáng lý ra, với chút ít chữ nghĩa, tôi đã rời xóm làng, ra chợ Rạch Giá tìm sở làm cho ra vẻ thầy thông thầy ký.”
Sơn Nam, Biển Cỏ Miền Tây, Kéo trúm
“Nàng không nỡ sống sót lại từ giây phút chợt nhận ra kẻ mà nàng lừa gạt chính là người mà đáng lý ra nàng phải trả ơn.”
Bình Nguyên Lộc, Nửa Đêm Trãng Sụp, Chương 7
“Đáng lý ra ông ấy phải xin phép má!”
Bình Nguyên Lộc, Nhìn Xuân Người Khác, Chương 4
Hỏi đáp nhanh

Câu hỏi thường gặp về “đáng lý ra”

“đáng lý ra” là gì?

Lời nói điều mà theo lẽ phải xảy ra hay phải làm, trong khi chuyện thiệt lại không được như vậy.

“đáng lý ra” được dùng trong câu như thế nào?

Một câu trong Bà Chúa Hòn của Sơn Nam: “Đáng lý ra, cậu Cẩu phải mừng rỡ khi thấy kẻ ăn người ở được khá giả hơn trước.”

“đáng lý ra” thuộc từ loại gì?

“đáng lý ra” thuộc từ loại quán ngữ. Mục từ này phù hợp cho người học bậc B1.

Trách nhiệm nội dung và Phương pháp biên tập

Tiêu chuẩn thẩm định ngữ liệu tại VietLayers

Mức đối chiếu của mục từ được ghi ở đầu trang. Dẫn chứng có tên tác giả và tác phẩm được trình bày riêng với thí dụ biên soạn. Dẫn chứng về cách dùng không tự xác nhận nguồn gốc của từ. Phần chưa đủ căn cứ cần được đối chiếu thêm.