Trở lại từ điển
Bản biên đang soạnChưa đối chiếu nguồn
Nghĩa vắn tắt

Khổ tâm, mệt trí vì lo nghĩ, buồn phiền kéo dài.

Tiếng Anh: Worn out in mind from long worry and distress.

Cách đọc, giọng Sài Gòn
cực trí(chữ để đối chiếu)
Máy đọc để tham khảo, không phải giọng người bản xứ thâu lại
Giảng đủ và ghi chú cách dùng

Khổ tâm, mệt trí vì lo nghĩ, buồn phiền kéo dài.

Các nét nghĩa, xếp theo mức thường gặp và hữu ích cho người học:

1 nét nghĩa
1khổ tâm, mệt tríđời sống[tiếng địa phương]
C1

🇻🇳 Kho văn hay dùng nó cặp với cực lòng, nhọc lòng, đau lòng và nhọc xác để tả nỗi khổ trong đầu óc: đau lòng cực trí, cực lòng cực trí, cực trí nhọc lòng, cực trí nhọc xác. Nó thường gắn với chuyện vợ chồng, con cái và gia đạo, như vì nó mà má đau lòng cực trí. Chữ nầy ghép cực là khổ với trí là đầu óc, là lối nói quen trong tiểu thuyết Nam Kỳ.

🇬🇧 The corpus often pairs it with words for a weary heart or tired body to describe mental suffering: heartsick and worn out, troubled in heart and mind, wearied in mind and body. It is usually tied to marriage, children and family troubles, like mother being worn out with grief because of her. The word joins the Southern word for hardship with the word for mind, and is common in Southern novels.

Mẫu ngữ pháp:

Thí dụ:

Vì nó mà má chịu tiếng đời cười chê, vì nó mà mấy năm nay má đau lòng cực trí.

Because of her mother bore the world's scorn, because of her these years mother has been heartsick and worn out.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Ngọn cỏ gió đùa

Ông còm-mi Đảnh rời khỏi Sài Gòn rồi, Phi Phụng mới hết buồn lòng cực trí nữa.

Only after Commissioner Danh left Sai Gon did Phi Phung stop being sad and troubled.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Nhơn tình ấm lạnh

Hồi nãy tôi nói những đồ ấy vô ích mà nó làm phụ nữ phải cực trí nhọc xác chớ.

Just now I said those things are useless and wear women out in mind and body.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Từ hôn

Ý nghĩ mới nầy làm cho nàng cực lòng cực trí nhiều quá nên Liên vội xua nó đi.

This new thought troubled her heart and mind so much that Lien hastily drove it away.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Nhện Chờ Mối Ai ? - Tập I

Chớ chi hồi trước tôi nghe lời bà nó thì đâu có cực lòng cực trí như vầy.

Had I listened to her mother back then, I would not be so troubled in heart and mind as now.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Đoá hoa tàn

Ở goá nuôi con cho trọn niềm chung thủy, bày cưới vợ khác rồi gây cái họa mẹ ghẻ con ghẻ, phải cực trí nhọc lòng.

Staying a widow to raise the children would have kept faith; instead remarrying brought the woes of stepmother and stepchildren, wearying both mind and heart.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Mẹ ghẻ con ghẻ

Chồng tôi nói hẳn rằng không cần con, không còn tình nghĩa gì nữa, tôi không được phép tới nhà làm nhọc lòng cực trí.

My husband said flatly he did not need the child, there was no more love, and I was not allowed to come to the house to trouble him.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Cư Kỉnh

Song con nghĩ lại chồng con nghi con ngoại tình đã mấy tháng nay, chắc là chồng con lao tâm cực trí lắm rồi mới chết.

But thinking back, my husband had suspected me of adultery for months; he must have been sorely troubled in mind before he died.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Một chữ tình

Tôi không hối lộ, mà bữa nay biểu tôi giúp việc nầy, ngày mai xin tôi lo việc kia, thì cực trí tôi quá, lại tệ hơn hối lộ nữa.

I do not take bribes, but asking me to do this today and that tomorrow wears me out, worse than a bribe.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Tơ hồng vương vấn

Trót mấy năm trường cô Tố Nga khổ cực trí không biết chừng nào, cô xin để chồng không được, nên cô ăn năn nỗi danh tiết, nên cô cấm tuyệt không cho phép qua gặp mặt.

For years Co To Nga suffered untold distress; she could not get a divorce, so repenting for her honour she forbade him outright from seeing her.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Vì nghĩa vì tình
Dẫn chứng văn học

Tiếng này được dùng ra sao trong tác phẩm

“Vì nó mà má chịu tiếng đời cười chê, vì nó mà mấy năm nay má đau lòng cực trí.”
Hồ Biểu Chánh, Ngọn cỏ gió đùa, Chương 10- Quyển thứ ba - Nắng táp mưa sa
“Ông còm-mi Đảnh rời khỏi Sài Gòn rồi, Phi Phụng mới hết buồn lòng cực trí nữa.”
Hồ Biểu Chánh, Nhơn tình ấm lạnh, Chương 13
“Hồi nãy tôi nói những đồ ấy vô ích mà nó làm phụ nữ phải cực trí nhọc xác chớ.”
Hồ Biểu Chánh, Từ hôn, Chương 1
“Ý nghĩ mới nầy làm cho nàng cực lòng cực trí nhiều quá nên Liên vội xua nó đi.”
Bình-Nguyên Lộc, Nhện Chờ Mối Ai ? - Tập I, Chương 2
“Chớ chi hồi trước tôi nghe lời bà nó thì đâu có cực lòng cực trí như vầy.”
Hồ Biểu Chánh, Đoá hoa tàn, Chương 04- Lúc suy sụp
“Ở goá nuôi con cho trọn niềm chung thủy, bày cưới vợ khác rồi gây cái họa mẹ ghẻ con ghẻ, phải cực trí nhọc lòng.”
Hồ Biểu Chánh, Mẹ ghẻ con ghẻ, Chương 0
“Chồng tôi nói hẳn rằng không cần con, không còn tình nghĩa gì nữa, tôi không được phép tới nhà làm nhọc lòng cực trí.”
Hồ Biểu Chánh, Cư Kỉnh, Chương 6
“Song con nghĩ lại chồng con nghi con ngoại tình đã mấy tháng nay, chắc là chồng con lao tâm cực trí lắm rồi mới chết.”
Hồ Biểu Chánh, Một chữ tình, Chương 9