Trở lại từ điển

biết lễ nghĩa

cụm động từbậc B2
Bản biên đang soạnChưa xác nhận duyệt cuối
Nghĩa vắn tắt

Nghĩa của “biết lễ nghĩa” là gì?

Hiểu phép tắc ở đời và cư xử cho đúng mực, biết kính trên nhường dưới, không thô lỗ với ai.

Tiếng Anh: To know proper conduct and behave accordingly, showing respect to elders and courtesy to others.

Cách đọc
biết lễ nghĩa(chữ để đối chiếu)
Máy đọc để tham khảo, không phải giọng người bản xứ thâu lại

Các nét nghĩa và giải thích chi tiết của “biết lễ nghĩa”:

1 nét nghĩa
1hiểu phép tắc, cư xử đúng mựcđời sống[thường]
B2

🇻🇳 Lễ là phép tắc cư xử, nghĩa là điều phải giữ với người khác. Người biết lễ nghĩa là người có dạy dỗ, biết tôn trọng bực trên trước, biết khiêm nhượng. Trong kho văn Nam Bộ, nhứt là truyện Hồ Biểu Chánh, cụm nầy là lời khen hay lời chê về nết người: cha má cho con học chữ nho để nó biết lễ nghĩa, người lớn tuổi than dân đời nay không biết lễ nghĩa. Nó hay đứng cạnh những chữ như khiêm nhượng, liêm sỉ, tôn trọng, thô lỗ, và rất hay đi sau chữ không để chê.

🇬🇧 The first noun means the rules of conduct, the second what one owes to others. A person who knows them has been properly raised, respects elders and betters, and is humble. In the Southern corpus, above all in Ho Bieu Chanh, the phrase is praise or blame of character: parents have a child study Chinese characters so the child will know propriety, older people complain that folk these days know none. It stands beside words like humility, decency, respect and coarseness, and very often follows a negative as a reproach.

Thí dụ:

Tôi thương nó thái quá nên rán dạy nó học chữ nho cho nó biết lễ nghĩa mà ở đời.

I loved the child too much, so I did my best to have them study Chinese characters and learn proper conduct for life.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Ai làm được

Tao buồn tao kiếm người biết lễ nghĩa đặng nói chuyện chơi cho giải khuây.

When I get bored I look for someone with good manners to chat with and pass the time.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Nợ đời

Dân đời nầy phần nhiều không biết lễ nghĩa, không biết tôn trọng bực trên trước nữa.

Most people these days have no sense of propriety and no longer respect their elders and betters.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Bỏ vợ

Chớ nhà giàu xưa người ta biết lễ nghĩa khiêm nhượng, chớ đâu có kỳ cục như vậy bao giờ.

The rich families of old knew propriety and humility; they were never as outlandish as this.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Một đời tài sắc

Ta có thể vừa làm ruộng giỏi mà cũng vừa không biết lễ nghĩa.

One can be a skilled rice farmer and still know nothing of proper conduct.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Nguồn Gốc Mã Lai Của Dân Tộc Việt Nam

Mà lần nầy cô không thèm lấy chồng trong đám người có học thức nữa, cô sẽ ưng một người thợ thuyền, chắc thợ thuyền biết lễ nghĩa liêm sỉ hơn.

This time she would not bother marrying among educated men; she would accept a working man, since working people surely knew propriety and decency better.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Bức thơ hối hận

Dầu ở nước nào cũng vậy, thế nào cũng phải có một phần người thô lỗ, không biết lễ nghĩa, không biết thương yêu kính trọng bạn trăm năm của mình.

In every country alike there is bound to be a share of coarse people who know nothing of propriety and do not know how to love and respect their lifelong partner.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Tân Phong nữ sĩ
Dẫn chứng văn học

Từ này được dùng ra sao trong tác phẩm

“Tôi thương nó thái quá nên rán dạy nó học chữ nho cho nó biết lễ nghĩa mà ở đời.”
Hồ Biểu Chánh, Ai làm được, Chương một
“Tao buồn tao kiếm người biết lễ nghĩa đặng nói chuyện chơi cho giải khuây.”
Hồ Biểu Chánh, Nợ đời, Chương 14
“Dân đời nầy phần nhiều không biết lễ nghĩa, không biết tôn trọng bực trên trước nữa.”
Hồ Biểu Chánh, Bỏ vợ, Chương 6
“Chớ nhà giàu xưa người ta biết lễ nghĩa khiêm nhượng, chớ đâu có kỳ cục như vậy bao giờ.”
Hồ Biểu Chánh, Một đời tài sắc, Chương
“Ta có thể vừa làm ruộng giỏi mà cũng vừa không biết lễ nghĩa.”
Bình Nguyên Lộc, Nguồn Gốc Mã Lai Của Dân Tộc Việt Nam, 2. Những sai lầm căn bản của quý ông H. Maspéro, L. Aurousseau
“Mà lần nầy cô không thèm lấy chồng trong đám người có học thức nữa, cô sẽ ưng một người thợ thuyền, chắc thợ thuyền biết lễ nghĩa liêm sỉ hơn.”
Hồ Biểu Chánh, Bức thơ hối hận, Chương 2
“Dầu ở nước nào cũng vậy, thế nào cũng phải có một phần người thô lỗ, không biết lễ nghĩa, không biết thương yêu kính trọng bạn trăm năm của mình.”
Hồ Biểu Chánh, Tân Phong nữ sĩ, Chương 7
Hỏi đáp nhanh

Câu hỏi thường gặp về “biết lễ nghĩa”

“biết lễ nghĩa” là gì?

Hiểu phép tắc ở đời và cư xử cho đúng mực, biết kính trên nhường dưới, không thô lỗ với ai.

“biết lễ nghĩa” được dùng trong câu như thế nào?

Một câu trong Ai làm được của Hồ Biểu Chánh: “Tôi thương nó thái quá nên rán dạy nó học chữ nho cho nó biết lễ nghĩa mà ở đời.”

“biết lễ nghĩa” thuộc từ loại gì?

“biết lễ nghĩa” thuộc từ loại cụm động từ. Mục từ này phù hợp cho người học bậc B2.

Trách nhiệm nội dung và Phương pháp biên tập

Tiêu chuẩn thẩm định ngữ liệu tại VietLayers

Mức đối chiếu của mục từ được ghi ở đầu trang. Dẫn chứng có tên tác giả và tác phẩm được trình bày riêng với thí dụ biên soạn. Dẫn chứng về cách dùng không tự xác nhận nguồn gốc của từ. Phần chưa đủ căn cứ cần được đối chiếu thêm.