Trở lại từ điển
Bản biên đang soạnChưa đối chiếu nguồn
Nghĩa vắn tắt

Người cha; tiếng người Nam Bộ để gọi cha, để nói về cha, và để người cha xưng với con, mà sách phổ thông gọi là bố.

Tiếng Anh: Father; the Southern word for calling, naming or speaking of one's father, and the word a father uses for himself when talking to his child, where the standard language says bo.

Cách đọc, giọng Sài Gòn
ba(chữ để đối chiếu)
Máy đọc để tham khảo, không phải giọng người bản xứ thâu lại
Giảng đủ và ghi chú cách dùng

Người cha; tiếng người Nam Bộ để gọi cha, để nói về cha, và để người cha xưng với con, mà sách phổ thông gọi là bố.

Các nét nghĩa, xếp theo mức thường gặp và hữu ích cho người học:

1 nét nghĩa
1người cha, tiếng Nam Bộ, như chữ bốđời sống[tiếng địa phương]
A1

🇻🇳 Ba là tiếng người Nam Bộ gọi người cha, chỗ sách phổ thông viết bố hay cha. Con cái kêu thẳng ba ơi, thưa ba; người cha nói với con cũng tự xưng là ba: con ngồi lại đặng ba nói hết cho con nghe. Nói về cha của một người thì có ba tôi, ba tui, ba mầy, ba nó. Trong kho văn Nam Bộ ba hay đi với những động từ của người lớn trong nhà: ba biểu con làm, ba nói, ba dắt con đi chơi, ba cưng nó lắm. Giọng thân mật, dùng trong nhà hằng ngày. Cặp ba má đã có mục riêng. Chữ ba còn là con số ba, và bả là đại từ chỉ bà đó; hai chữ nầy khác, không thuộc mục nầy.

🇬🇧 It is the Southern word for father, where the standard language writes bo or cha. Children call out to their father with it or address him politely with it, and a father talking to his child also refers to himself as ba. Speaking of someone's father, one says my dad, your dad, the child's dad. In the Southern corpus it goes with the verbs of the head of the house: dad tells the child to do something, dad says, dad takes the child out, dad dotes on a child. The tone is warm and everyday, used within the family. The pair meaning mom and dad has its own entry. Ba is also the number three, and the pronoun with a hook tone means that old woman; both are different words and not this entry.

Thí dụ:

Nó chạy ra ngoài sân, vô nhà lồng chợ kiếm ba tui, ba tui cưng nó lắm.

The kid ran out into the yard and into the market hall looking for my dad; my dad dotes on that kid a lot.

Nguồn: Sơn Nam, Biển Cỏ Miền Tây

Ba ơi, nó đạp con té cái bịch đây nè.

Dad, look, that one kicked me and I fell down with a thump.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Đò Dọc

Ba biểu con phá ổ đó cho xong.

Dad told me to knock that nest down and be done with it.

Nguồn: Sơn Nam, 26 Truyện Ngắn Sơn Nam

Trong chai, ngâm hai con rắn mà ba nó lượm được hồi năm ngoái!

In the bottle were steeped two snakes that Lai's father had picked up the year before!

Nguồn: Sơn Nam, Hương Rừng Cà Mau

Được, để tao nói với ba mầy liệu lại.

All right, let me talk to your father so he thinks it over again.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Cuống Rún Chưa Lìa

Nhưng thưa ba, hồi nãy con thấy điều gì kỳ lạ lắm.

But, father, a little while ago I saw something very strange.

Nguồn: Sơn Nam, Bà Chúa Hòn

Con ngồi lại, ngồi đặng ba nói hết cho con nghe.

Sit down, my child, sit here so your father can tell you everything.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Bức thơ hối hận

Chiều chiều ba dắt con đi chơi, ba nói rõ hết.

Every afternoon Dad took me out for a walk and told me all about it.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Chút phận linh đinh

Cái xe nhỏ còn mới hơn, song hồi nãy tôi muốn đi xe của ba tôi nên tôi mới đi xe nầy.

The small car is newer, but earlier I wanted to ride in my father's car, so I came in this one.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Nhơn tình ấm lạnh

Ba nói sau này nó sẽ là nhà thông thái.

Dad says the kid will grow up to be a great scholar.

Nguồn: Từ Kế Tường, Một Mình Tôi Bước Đi
Dẫn chứng văn học

Tiếng nầy được dùng ra sao trong tác phẩm

“Nó chạy ra ngoài sân, vô nhà lồng chợ kiếm ba tui, ba tui cưng nó lắm.”
Sơn Nam, Biển Cỏ Miền Tây, Một người hàng xóm
“Ba ơi, nó đạp con té cái bịch đây nè.”
Bình Nguyên Lộc, Đò Dọc, Chương 1
“Ba biểu con phá ổ đó cho xong.”
Sơn Nam, 26 Truyện Ngắn Sơn Nam, Cái tổ ong
“Trong chai, ngâm hai con rắn mà ba nó lượm được hồi năm ngoái!”
Sơn Nam, Hương Rừng Cà Mau, Cây Huê Xà
“Được, để tao nói với ba mầy liệu lại.”
Bình Nguyên Lộc, Cuống Rún Chưa Lìa, Hương Hành Kho
“Nhưng thưa ba, hồi nãy con thấy điều gì kỳ lạ lắm.”
Sơn Nam, Bà Chúa Hòn, Chương 14
“Con ngồi lại, ngồi đặng ba nói hết cho con nghe.”
Hồ Biểu Chánh, Bức thơ hối hận, Chương 11
“Chiều chiều ba dắt con đi chơi, ba nói rõ hết.”
Hồ Biểu Chánh, Chút phận linh đinh, Chương 4