Dơ dáy, nhơ nhớp; nghĩa bóng là hèn hạ, xấu xa về đạo đức.
Tiếng Anh: Filthy and grimy; figuratively, base and morally sordid.
Giảng đủ và ghi chú cách dùng
Dơ dáy, nhơ nhớp; nghĩa bóng là hèn hạ, xấu xa về đạo đức.
Các nét nghĩa, xếp theo mức thường gặp và hữu ích cho người học:
1 nét nghĩa🇻🇳 Kho văn dùng nó theo hai lối. Lối thứ nhứt là nghĩa đen, dơ dáy: con rạch bẩn thỉu, ngõ rất hẹp và bẩn thỉu, một màu bẩn thỉu vàng khè, cảnh đời bần hàn bẩn thỉu. Lối thứ hai là nghĩa bóng, xấu xa về đạo đức, hay đi với tâm hồn, thể xác hay công việc: tâm hồn nhơ nhớp thể xác bẩn thỉu, cái công việc bẩn thỉu ấy, cuộc phiêu lưu bẩn thỉu. Người ta cũng sợ bị người thương thấy mình bẩn thỉu.
🇬🇧 The corpus uses it two ways. First, literally dirty: a filthy creek, a narrow dirty alley, a murky yellow colour, a life of squalid poverty. Second, figuratively, morally foul, often with soul, body or deed: a sullied soul and defiled body, that dirty job, a sordid affair. People also fear being seen as sullied by someone they love.
Thí dụ:
Nước rạch đã xanh ngắt chớ không vàng khè một màu bẩn thỉu như ở ngoài kia.
The creek water had turned deep green, not the dirty murky yellow of out there.
Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Uống Lộn Thuốc TiênChắc nó cũng đủ lịch sự để thi hành cái công việc bẩn thỉu ấy sau lưng bà.
Surely he has manners enough to do that dirty work behind your back.
Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Một Nàng Hai ChàngEm chỉ sợ rồi anh sẽ chợt thấy rằng em bẩn thỉu, không nhận, rồi em sẽ phải tủi thân.
I only fear you will suddenly see me as sullied and not accept me, and then I will be hurt.
Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Đừng Hỏi Tại SaoMặc dầu không bẩn thỉu như mẹ, Suzanne vẫn tự nhận rằng mình lãng mạn.
Though not as sordid as her mother, Suzanne still admitted she was a romantic.
Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Trâm Nhớ Ngàn ThươngTâm hồn nhơ nhớp, thể xác bẩn thỉu, có đáng làm người nữa hay không?
A sullied soul, a defiled body; is one still fit to be human?
Nguồn: Ngọc Linh, Trên Sông Hoàng HônBân qua tới cầu đúc thứ nhì, cũng bắc ngang trên con rạch bẩn thỉu nói trên thì mỏi chơn quá rồi.
Ban crossed the second concrete bridge, also spanning that filthy creek, and his legs were already worn out.
Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Mưa Thu Nhớ TằmKhông phải vì chàng đã chứng kiến một cảnh phi pháp, trái đạo và ghê tởm và đã nghe kể một cuộc phiêu lưu bẩn thỉu.
Not because he had witnessed an illegal, immoral and repulsive scene and heard a sordid tale.
Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Lữ Đoàn Mông ĐenHọ rẽ tay trái, vào con đường nhỏ không tên, nối dài phố Nguyễn Bỉnh Khiêm, mà ngày trước chỉ là một ngõ rất hẹp và bẩn thỉu.
They turned left into a small nameless road, the extension of Nguyen Binh Khiem Street, which used to be a very narrow and dirty alley.
Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Sau Đêm Bố RápNgọc nói xong lời đề nghị và không được một cô gái bẩn thỉu như vậy nhận lời, chàng đâm ngượng, nhận xét bâng quơ cho có chuyện.
Having made his proposal and been refused by such a degraded girl, Ngoc felt embarrassed and made some idle remark.
Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Nhện Chờ Mối Ai ? - Tập IHôm nay lượn sóng trần ai xô đẩy cô Thiên Hương đến đây, dầu muốn dầu không cô cũng phải ép lòng ma sống với cảnh đời bần hàn, bẩn thỉu, cũng như chú cháu cô Lê.
Today the waves of the world have pushed Thien Huong here, and willing or not she must bring herself to live a poor and squalid life, like Le and her uncle.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Sống thác với tìnhTiếng này được dùng ra sao trong tác phẩm
“Nước rạch đã xanh ngắt chớ không vàng khè một màu bẩn thỉu như ở ngoài kia.”“Chắc nó cũng đủ lịch sự để thi hành cái công việc bẩn thỉu ấy sau lưng bà.”“Em chỉ sợ rồi anh sẽ chợt thấy rằng em bẩn thỉu, không nhận, rồi em sẽ phải tủi thân.”“Mặc dầu không bẩn thỉu như mẹ, Suzanne vẫn tự nhận rằng mình lãng mạn.”“Tâm hồn nhơ nhớp, thể xác bẩn thỉu, có đáng làm người nữa hay không?”“Bân qua tới cầu đúc thứ nhì, cũng bắc ngang trên con rạch bẩn thỉu nói trên thì mỏi chơn quá rồi.”“Không phải vì chàng đã chứng kiến một cảnh phi pháp, trái đạo và ghê tởm và đã nghe kể một cuộc phiêu lưu bẩn thỉu.”“Họ rẽ tay trái, vào con đường nhỏ không tên, nối dài phố Nguyễn Bỉnh Khiêm, mà ngày trước chỉ là một ngõ rất hẹp và bẩn thỉu.”