Trở lại từ điển
Bản biên đang soạnChưa đối chiếu nguồn
Nghĩa vắn tắt

Gặp một người hay một vật mà mình không hẹn trước, không tính trước, chỉ nhờ may rủi mà gặp.

Tiếng Anh: To meet someone or come across something without having arranged or planned it, purely by chance.

Cách đọc, giọng Sài Gòn
tình cờ gặp(chữ để đối chiếu)
Máy đọc để tham khảo, không phải giọng người bản xứ thâu lại
Giảng đủ và ghi chú cách dùng

Gặp một người hay một vật mà mình không hẹn trước, không tính trước, chỉ nhờ may rủi mà gặp.

Các nét nghĩa, xếp theo mức thường gặp và hữu ích cho người học:

1 nét nghĩa
1gặp mà không hẹn trướcđời sống[thường]
A2

🇻🇳 Tình cờ là do may rủi, không ai sắp đặt; gặp là thấy mặt, đụng phải. Ghép lại, tình cờ gặp là gặp mà không hẹn. Trong kho văn Nam Bộ người ta tình cờ gặp nhau lúc đi dạo, đi coi chợ, ghé nhà người quen chơi, và cũng tình cờ gặp một vật: con nai trên non, cội mai to, cái rương. Cụm nầy hay mở đầu một chuyện kể, rồi vế sau nói cái gặp đó đưa tới đâu: nhờ người dẫn đường, đưa tiền cho xài, có cảm tình với nhau.

🇬🇧 The first part means by chance, arranged by no one; the second means to meet or run into. Together they mean to meet without having planned to. In the Southern corpus people run into each other while out for a stroll, visiting a market or dropping in on an acquaintance, and they also come across things by chance: a deer on the mountain, a great apricot blossom tree, a chest. The phrase often opens a small story, and what follows tells where the encounter led: asking for directions, handing over money, growing fond of each other.

Thí dụ:

Hôm lễ Chánh Chung em đi dạo chơi tình cờ gặp chị đi với cô hai và bà ở nhà đây.

On the day of the Chanh Chung feast I was out for a stroll and happened to run into you walking with Miss Hai and the lady of this house.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Ai làm được

May tình cờ gặp cái rương tôi chở về nên ngày nay vợ chồng mình mới được như vậy.

Luckily I chanced upon the chest I brought home, and that is why we as a couple are where we are today.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Chị Đào, Chị Lý

Năm đó, đứa con trai của anh lên non hái củi, tình cờ gặp con nai to lớn.

That year his son went up the mountain to gather firewood and happened upon a huge deer.

Nguồn: Sơn Nam và Tô Nguyệt Đình, Chuyện Xưa Tích Củ

Bà kể luôn chuyện xuống Cần Thơ, đi xem chợ Bình Thủy tình cờ gặp cô Hưởng giống hệt Cúc Hương hồi trước.

She went on to tell how she went down to Can Tho, visited the Binh Thuy market, and happened to meet Miss Huong, who looked exactly like Cuc Huong used to.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Tơ hồng vương vấn

Tình cờ gặp Bá Vạn nên tôi nhờ ổng dẫn đường.

I happened to run into Ba Van, so I asked him to show me the way.

Nguồn: Sơn Nam, Bà Chúa Hòn

Chàng Mai Kha tình cờ gặp nàng Y Liên.

Mai Kha chanced to meet Y Lien.

Nguồn: Sơn Nam, Hình Bóng Cũ

Tết năm ngoái, ngày mùng bảy, chàng không chịu rời bước khi tình cờ gặp một cội mai to lớn, cánh vàng rộp đất, đầy cành.

Last Tet, on the seventh day, he would not move on when he came across a great old apricot blossom tree, its yellow petals carpeting the ground, its branches laden with flowers.

Nguồn: Sơn Nam, Người Bạn Triệu Phú

Bữa nay tình cờ gặp em, nên anh không có bạc sẵn trong mình, vậy em lấy đỡ vài trăm mà xài, rồi bữa nào anh sẽ lấy đem ra nữa cho.

I ran into you by chance today, so I have no money on me; take a few hundred to spend for now, and another day I will bring you more.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Nhơn tình ấm lạnh

Hồi trưa tôi vô nhà ông Hương Lộ chơi, tình cờ gặp thầy, tôi thấy thầy ngồi đờn còn con em đây ca theo, nhịp nhàng ăn rập nên tôi khen.

At noon I dropped in at Mr. Huong Lo's house and happened to run into you; I saw you sitting playing music while my younger sister here sang along, perfectly in time, so I praised you.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Cay đắng mùi đời

Thảo đã tình cờ gặp Cúc tại nhà ông Hoạch, và đã chú ý đến con người nàng ngay từ lúc chàng mới bước vào đó và qua câu chuyện, chàng có cảm tình với Cúc nhiều lắm.

Thao had met Cuc by chance at Mr. Hoach's house, had noticed her from the moment he walked in, and through their conversation he came to feel a great fondness for Cuc.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Món Nợ Thiêng Liêng
Dẫn chứng văn học

Tiếng này được dùng ra sao trong tác phẩm

“Hôm lễ Chánh Chung em đi dạo chơi tình cờ gặp chị đi với cô hai và bà ở nhà đây.”
Hồ Biểu Chánh, Ai làm được, Chương năm
“May tình cờ gặp cái rương tôi chở về nên ngày nay vợ chồng mình mới được như vậy.”
Hồ Biểu Chánh, Chị Đào, Chị Lý, Chương 8
“Năm đó, đứa con trai của anh lên non hái củi, tình cờ gặp con nai to lớn.”
Sơn Nam và Tô Nguyệt Đình, Chuyện Xưa Tích Củ, Lộc Giác Chơn Nhơn
“Bà kể luôn chuyện xuống Cần Thơ, đi xem chợ Bình Thủy tình cờ gặp cô Hưởng giống hệt Cúc Hương hồi trước.”
Hồ Biểu Chánh, Tơ hồng vương vấn, Chương 24
“Tình cờ gặp Bá Vạn nên tôi nhờ ổng dẫn đường.”
Sơn Nam, Bà Chúa Hòn, Chương 9
“Chàng Mai Kha tình cờ gặp nàng Y Liên.”
Sơn Nam, Hình Bóng Cũ, Phần 9
“Tết năm ngoái, ngày mùng bảy, chàng không chịu rời bước khi tình cờ gặp một cội mai to lớn, cánh vàng rộp đất, đầy cành.”
Sơn Nam, Người Bạn Triệu Phú, Ngày Xuân Nghe Chim Hót
“Bữa nay tình cờ gặp em, nên anh không có bạc sẵn trong mình, vậy em lấy đỡ vài trăm mà xài, rồi bữa nào anh sẽ lấy đem ra nữa cho.”
Hồ Biểu Chánh, Nhơn tình ấm lạnh, Chương 13