Trở lại từ điển

thông ngôn ký lục

danh từbậc C1
Bản biên đang soạnChưa đối chiếu nguồn
Nghĩa vắn tắt

Người làm việc biên chép, thông dịch giấy tờ trong các sở quan hồi xưa ở Nam Kỳ, một nghề nhiều người mong được làm vì coi là sang trọng.

Tiếng Anh: A clerk and interpreter in the government offices of old Nam Ky, a post many people hoped for because it was seen as prestigious.

Cách đọc, giọng Sài Gòn
thông ngôn ký lục(chữ để đối chiếu)
Máy đọc để tham khảo, không phải giọng người bản xứ thâu lại
Giảng đủ và ghi chú cách dùng

Người làm việc biên chép, thông dịch giấy tờ trong các sở quan hồi xưa ở Nam Kỳ, một nghề nhiều người mong được làm vì coi là sang trọng.

Các nét nghĩa, xếp theo mức thường gặp và hữu ích cho người học:

1 nét nghĩa
1thầy thông dịch, biên chép ở sở quanđời sống[tiếng địa phương]
C1

🇻🇳 Thông ngôn là người dịch lời qua lại giữa hai thứ tiếng, ký lục là người biên chép giấy tờ ở sở. Hai chữ đi liền nhau thành tên chung của những người làm việc giấy tờ ở sở quan hồi xưa, và người ta gọi họ là thầy: thầy thông ngôn ký lục. Trong kho văn Nam Bộ, nhứt là Hồ Biểu Chánh, đây là con đường của người có ăn học, khác với ở nhà làm ruộng; người nhà sẵn lòng tốn hao để lo cho con cháu làm được nghề nầy. Nhưng văn cũng cho thấy mặt trái: có người tưởng làm thông ngôn ký lục là sang hơn người, rồi bị rầy la tối ngày. Cụm nầy hay đứng sau chữ làm và chữ thầy, và đi chung với quan Phủ, thầy Cai tổng.

🇬🇧 Thong ngon is one who interprets between two languages, and ky luc one who keeps and copies documents in an office. Joined, the two words became the common name for the paperwork staff of the old government offices, addressed as thay: thay thong ngon ky luc. In the Southern corpus, above all in Ho Bieu Chanh, this is the path of the educated, set against staying home to farm, and families will spend whatever it takes to see a son or grandson into the post. The writing also shows the other side: one man thinks the job makes him grander than others and then gets scolded all day. The phrase often follows lam, to work as, and thay, and appears alongside the district chief and the canton chief.

Thí dụ:

Để ăn cơm rồi tôi sẽ cắt nghĩa tư cách của thầy thông ngôn ký lục cho thầy nghe.

Let us eat first, and then I will explain to you how a clerk interpreter ought to carry himself.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Tơ hồng vương vấn

Nhiều bữa thầy ngồi viết mà ứa nước mắt, tưởng làm thông ngôn ký lục sang trọng hơn người, nào dè bị mắng nhiếc tối ngày mà cũng không thấy làng tổng kính trọng chi hết.

Many days he sat writing with tears welling up; he had thought being a clerk interpreter would make him grander than others, only to be scolded all day long, and the village and canton showed him no respect at all.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Thầy Thông ngôn

Thôi con không muốn làm thông ngôn ký lục thì ở nhà làm ruộng.

Well then, if you do not want to be a clerk interpreter, stay home and farm.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Một chữ tình

Còn như ý cháu muốn làm thông ngôn ký lục thì cũng nói cho ông biết, dầu tốn hao bao nhiêu ông cũng rán lo cho cháu.

And if you wish to become a clerk interpreter, just tell me, and however much it costs I will do my best to provide for you.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Ai làm được

Gần 6 giờ quan Phủ Trần Bá Thiên mới đến với thầy Cai tổng sở tại, ba bốn nhị viên hội đồng địa hạt, và mấy thầy thông ngôn ký lục.

Close to six o'clock the district chief Tran Ba Thien finally arrived with the local canton chief, three or four members of the provincial council, and several clerk interpreters.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Nhơn tình ấm lạnh
Dẫn chứng văn học

Tiếng này được dùng ra sao trong tác phẩm

“Để ăn cơm rồi tôi sẽ cắt nghĩa tư cách của thầy thông ngôn ký lục cho thầy nghe.”
Hồ Biểu Chánh, Tơ hồng vương vấn, Chương 11
“Nhiều bữa thầy ngồi viết mà ứa nước mắt, tưởng làm thông ngôn ký lục sang trọng hơn người, nào dè bị mắng nhiếc tối ngày mà cũng không thấy làng tổng kính trọng chi hết.”
Hồ Biểu Chánh, Thầy Thông ngôn, Chương 2
“Thôi con không muốn làm thông ngôn ký lục thì ở nhà làm ruộng.”
Hồ Biểu Chánh, Một chữ tình, Chương
“Còn như ý cháu muốn làm thông ngôn ký lục thì cũng nói cho ông biết, dầu tốn hao bao nhiêu ông cũng rán lo cho cháu.”
Hồ Biểu Chánh, Ai làm được, Chương bốn
“Gần 6 giờ quan Phủ Trần Bá Thiên mới đến với thầy Cai tổng sở tại, ba bốn nhị viên hội đồng địa hạt, và mấy thầy thông ngôn ký lục.”
Hồ Biểu Chánh, Nhơn tình ấm lạnh, Chương 1