Bảo một người hay một đám người phải làm một việc, với cái quyền của người đứng trên.
Tiếng Anh: To order a person or a group to do something, with the authority of the one in charge.
Giảng đủ và ghi chú cách dùng
Bảo một người hay một đám người phải làm một việc, với cái quyền của người đứng trên.
Các nét nghĩa, xếp theo mức thường gặp và hữu ích cho người học:
1 nét nghĩa🇻🇳 Lịnh là cách người Nam đọc chữ lệnh; ra lịnh là nói ra điều người khác phải làm theo, còn cho đứng trước người nhận lịnh. Trong kho văn Nam Bộ người ra lịnh là người có quyền trong nhà hay ngoài xã hội: vua, quan Biện Lý, ông Xếp, bà chủ nhà sai con nhỏ ở dọn cơm, người thợ sai thằng bé tiếp việc. Sau người nhận lịnh là việc phải làm: ra lịnh cho bọn tỳ gái dọn dẹp chén dĩa, ra lịnh cho mấy thằng trạo chèo đi. Cũng có khi nó nằm trong lời xin, như xin em ra lịnh cho tụi nó làm dấu.
🇬🇧 The middle word is the Southern pronunciation of the word for an order; to issue an order is to say what others must do, and the last word comes before whoever receives it. In the Southern corpus the one giving orders holds some power at home or in society: an emperor, a prosecutor, an office chief, a mistress telling the maid to serve the meal, a smith telling the boy to keep working. After the person comes the task: ordering the maids to clear the dishes, ordering the oarsmen to row. It can also sit inside a request, as in please order them to mark it.
Thí dụ:
Nhưng xin em ra lịnh cho tụi nó làm dấu cho rõ ràng để ngày sau anh dễ tìm kiếm.
But please order them to mark it clearly so that later I can find it easily.
Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Nửa Đêm Trãng SụpSau khi ra lịnh cho bọn tỳ gái dọn dẹp chén bát, cô Ngó vào phòng, cười tủm tỉm một mình.
After ordering the maids to clear away the dishes, Ngo went into her room, smiling to herself.
Nguồn: Sơn Nam, Bà Chúa HònHoàng Đế ra lịnh cho thần dân, ai cũng phải trồng dâu để nuôi tằm cả.
The Emperor ordered his subjects that everyone must plant mulberry to raise silkworms.
Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Ký ThácTư Hổ vừa đeo kiếng trở vào, vừa ra lịnh cho thằng bé tiếp việc.
Tu Ho, putting his glasses back on as he came in, ordered the boy to carry on with the work.
Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Đò DọcNếu người đẹp ra lịnh cho nó mọc hoài thì nó sẽ mọc hoài.
If the beauty orders it to keep rising, it will keep rising.
Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Lữ Đoàn Mông ĐenNói xong, ông ta xuống ghe, ra lịnh cho mấy thằng trạo chèo đi dinh quan chủ quận ở tận chợ Gò Quao.
With that he got into the boat and ordered the oarsmen to row to the district chief's residence all the way at Go Quao market.
Nguồn: Sơn Nam, 26 Truyện Ngắn Sơn NamQuan Biện Lý ngó thấy, ngài mới ra lịnh cho phép người đờn bà than khóc đó vào đặng hỏi coi muốn việc chi.
Seeing this, the prosecutor ordered that the weeping woman be allowed in so he could ask what she wanted.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Cư KỉnhNhưng khi nghe nàng ra lịnh cho con nhỏ ở dọn cơm thì chàng ngạc nhiên lắm, bởi đồ ăn phần lớn chưa được nấu kia mà !
But when he heard her order the little maid to serve the meal he was very surprised, since most of the food had not even been cooked.
Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Món Nợ Thiêng LiêngÔng Xếp vừa móc máy nói lại xong liền ra lịnh cho xe bịt bùng chở một người khán hộ và hai người "cu-li" lại kho bạc.
The office chief had just hung up the telephone when he ordered the closed van to take a nurse and two coolies to the treasury.
Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Nhốt GióCon Nhung và thằng bé lầm lũi vào rừng, trong khi Tư Bá ra lịnh cho A Lẩu đốt hai đống lửa.
Nhung and the boy trudged silently into the forest, while Tu Ba ordered A Lau to light two fires.
Nguồn: Sơn Nam, Vạch Một Chân TrờiTiếng này được dùng ra sao trong tác phẩm
“Nhưng xin em ra lịnh cho tụi nó làm dấu cho rõ ràng để ngày sau anh dễ tìm kiếm.”“Sau khi ra lịnh cho bọn tỳ gái dọn dẹp chén bát, cô Ngó vào phòng, cười tủm tỉm một mình.”“Hoàng Đế ra lịnh cho thần dân, ai cũng phải trồng dâu để nuôi tằm cả.”“Tư Hổ vừa đeo kiếng trở vào, vừa ra lịnh cho thằng bé tiếp việc.”“Nếu người đẹp ra lịnh cho nó mọc hoài thì nó sẽ mọc hoài.”“Nói xong, ông ta xuống ghe, ra lịnh cho mấy thằng trạo chèo đi dinh quan chủ quận ở tận chợ Gò Quao.”“Quan Biện Lý ngó thấy, ngài mới ra lịnh cho phép người đờn bà than khóc đó vào đặng hỏi coi muốn việc chi.”“Nhưng khi nghe nàng ra lịnh cho con nhỏ ở dọn cơm thì chàng ngạc nhiên lắm, bởi đồ ăn phần lớn chưa được nấu kia mà !”