Điều ai cũng thấy là phải, là đương nhiên, theo lẽ thường của đời và của lòng người, không có gì lạ.
Tiếng Anh: Something only natural and to be expected, in keeping with the ordinary way of the world and of people's hearts.
Giảng đủ và ghi chú cách dùng
Điều ai cũng thấy là phải, là đương nhiên, theo lẽ thường của đời và của lòng người, không có gì lạ.
Các nét nghĩa, xếp theo mức thường gặp và hữu ích cho người học:
1 nét nghĩa🇻🇳 Lẽ là lý lẽ, tự nhiên là tự nó như vậy; lẽ tự nhiên là cái lý ai cũng thấy, không cần bàn. Trong kho văn Nam Bộ cụm nầy hầu hết đứng cuối câu, trong lối nói là lẽ tự nhiên, cái đó là lẽ tự nhiên, sau khi đã kể ra một chuyện: bà thương con bà, người nhà buồn khi có người mất, học không chăm thì thi rớt. Người nói dùng nó để bênh một việc làm, hay để dẹp một lời than, một lời cám ơn. Cũng có khi nó đứng đầu câu, nghĩa như đương nhiên.
🇬🇧 The first word means reason or principle, the second natural, as things are of themselves; together they name what everyone can see is right, with no need for argument. In the Southern corpus the phrase nearly always comes at the end of a sentence, in the pattern that is only natural, after some fact has been stated: a mother dotes on her own child, the family grieves when someone dies, a student who does not study fails the exam. Speakers use it to defend an action or to wave away a complaint or a word of thanks. Sometimes it opens a sentence, meaning naturally or of course.
Thí dụ:
Sự ấy là lẽ tự nhiên, má hỏi thiên hạ thử coi họ có nói như con vậy hay không.
That is only natural; ask other people, Ma, and see whether they don't say the same as me.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Bỏ vợĐời nầy thằng khôn lật lưng thằng dại, lẽ tự nhiên như vậy, có ác gì đâu?
In this world the clever fellow gets the better of the fool; that is the natural way of things, so what is cruel about it?
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Một đời tài sắcVợ chồng qua giúp em là lẽ tự nhiên, có lạ gì mà em phải nói cho nhiều.
It is only natural that my wife and I help you; there is nothing strange about it, so you need not say so much.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Ở theo thờiCậu thi rớt ấy là lẽ tự nhiên, tại học không cần nên thi không đậu, chớ không phải tại số mạng nào hết.
That you failed the exam is only natural; you did not study hard, so you did not pass, and fate has nothing to do with it.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Đoá hoa tànGặp hồi nào làm theo hồi ấy, cái đó là lẽ tự nhiên.
You act according to the times you meet; that is only natural.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Khóc thầmThằng Đạt chết, bà nó buồn rầu, ấy là lẽ tự nhiên.
Dat died and his grandmother grieved, which is only natural.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Đại nghĩa diệt thânChồng chết, vợ lạy là lẽ tự nhiên.
When the husband dies, it is only natural for the wife to bow before him.
Nguồn: Sơn Nam, Thuần Phong Mỹ Tục Việt NamCon của bà thì bà thương bà cưng, cái đó là lẽ tự nhiên của trời đất, mà cũng là thường tình của con người, mình không có chỗ nào mà trách bà được.
She loves and dotes on her own child; that is the natural law of heaven and earth and the common feeling of humankind, and there is nothing to blame her for.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Con nhà giàuBà buồn ấy là lẽ tự nhiên, vì làm mẹ ai cũng vậy.
Her sorrow is only natural, for every mother is the same.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Kẻ làm người chịuLẽ tự nhiên, sóng biển sẽ tràn vào bờ, làm ngập cả thành phố làng mạc, nếu không có cách gì để ngăn cản nó lại.
Naturally, the sea waves would surge onto the shore and flood the whole city and the villages, if there were no way to hold them back.
Nguồn: Thẩm Thệ Hà, Bài Học Thương NhauTiếng này được dùng ra sao trong tác phẩm
“Sự ấy là lẽ tự nhiên, má hỏi thiên hạ thử coi họ có nói như con vậy hay không.”“Đời nầy thằng khôn lật lưng thằng dại, lẽ tự nhiên như vậy, có ác gì đâu?”“Vợ chồng qua giúp em là lẽ tự nhiên, có lạ gì mà em phải nói cho nhiều.”“Cậu thi rớt ấy là lẽ tự nhiên, tại học không cần nên thi không đậu, chớ không phải tại số mạng nào hết.”“Gặp hồi nào làm theo hồi ấy, cái đó là lẽ tự nhiên.”“Thằng Đạt chết, bà nó buồn rầu, ấy là lẽ tự nhiên.”“Chồng chết, vợ lạy là lẽ tự nhiên.”“Con của bà thì bà thương bà cưng, cái đó là lẽ tự nhiên của trời đất, mà cũng là thường tình của con người, mình không có chỗ nào mà trách bà được.”