Tiếng đặt cuối câu hỏi để tỏ ý ngạc nhiên, nghi ngờ hay trách, như muốn nói chẳng lẽ lại như vậy.
Tiếng Anh: Put at the end of a question to show surprise, doubt or reproach, as if to say surely it cannot be so.
Giảng đủ và ghi chú cách dùng
Tiếng đặt cuối câu hỏi để tỏ ý ngạc nhiên, nghi ngờ hay trách, như muốn nói chẳng lẽ lại như vậy.
Các nét nghĩa, xếp theo mức thường gặp và hữu ích cho người học:
1 nét nghĩa🇻🇳 Hay là hoặc, sao là thế nào; đặt cuối câu, hay sao biến câu thành câu hỏi mà người hỏi đã ngờ sẵn câu trả lời, nhiều khi là để trách hay để cãi. Trong kho văn Nam Bộ nó hay đi với vậy chớ, chớ, té ra, há chẳng ở phía trước: chớ ở đợ già đời hay sao, té ra mấy người than trách là vô lý hay sao. Khi có mà đứng ngay sau thì nó nêu một lý do đoán chừng hay hỏi vặn: anh Hai ảnh đau hay sao mà lâu quá không về, ai bắt em gánh nước hay sao mà em sợ.
🇬🇧 The first word means or, the second how; placed at the end of a sentence, the phrase turns it into a question whose answer the speaker already suspects, often to reproach or to argue. In the Southern corpus it is often set up by words such as then, surely, so it turns out, is it not at the front: or will you be a hired hand all your life, so those who complain are being unreasonable, are they. When a word meaning that follows right after, it puts forward a guessed reason or a pointed question: is my brother sick or something, that he has not come home for so long; does anyone make you carry water, that you are afraid.
Thí dụ:
Theo lời anh mới luận đó, té ra mấy người than trách như vậy là vô lý hay sao?
By what you just argued, it turns out those people who complain are being unreasonable, is that it?
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Bỏ chồngKhông biết anh Hai ảnh đau hay sao, mà hổm rày lâu quá rồi không thấy ảnh về.
I wonder if my elder brother is sick or something, since it has been so long and he has not come home.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Cha con nghĩa nặngVậy quan lớn không còn làm thế nào ở luôn tại tỉnh nầy cho tới hưu trí hay sao?
So, sir, is there really no way you can stay on in this province until you retire?
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Bỏ vợHồi đó dì thương cháu, bây giờ cháu giàu rồi cháu quên dì với chị Nuôi hay sao.
Back then I loved you, and now that you are rich you have forgotten me and your cousin Nuoi, is that it.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Chút phận linh đinhVậy chớ bạc lạy với bạc má cho hôm về bên này đó mình làm tiêu hết rồi hay sao?
Then the money the in-laws gave us that day we came over here, have we spent it all already?
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Con nhà giàuCưới vợ rồi cất nhà cất cửa lo làm ăn với người ta, chớ ở đợ già đời hay sao?
Get married, build a house and earn a living like other people; or are you going to be a hired hand all your life?
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Con nhà nghèoGái nhan sắc giàu có như cô nếu muốn kén chồng lại thiếu gì chỗ cao sang hay sao?
A beautiful, wealthy girl like you, if you wanted to choose a husband, would you lack for grand matches?
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Chúa tàu Kim QuiQua làm sao thì em làm như vậy, ai bắt em gánh nước hay bửa củi hay sao mà em sợ.
Whatever I do you do the same; does anyone make you carry water or split firewood, that you should be afraid?
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Kẻ làm người chịuCháu với ông gần gũi trót một năm, há chẳng thấu lòng nhau hay sao mà còn nghi ngại?
You and I have been close for a whole year; do we not understand each other's hearts, that you still have doubts?
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Ai làm đượcBà ở bên hè, tối ngày bà qua lại nhà bà Cả hoài, bà nói không chắc hay sao?
You live right next door and go back and forth to Ca's house all day long, and you are telling me you are not sure?
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Cười gượngTiếng này được dùng ra sao trong tác phẩm
“Theo lời anh mới luận đó, té ra mấy người than trách như vậy là vô lý hay sao?”“Không biết anh Hai ảnh đau hay sao, mà hổm rày lâu quá rồi không thấy ảnh về.”“Vậy quan lớn không còn làm thế nào ở luôn tại tỉnh nầy cho tới hưu trí hay sao?”“Hồi đó dì thương cháu, bây giờ cháu giàu rồi cháu quên dì với chị Nuôi hay sao.”“Vậy chớ bạc lạy với bạc má cho hôm về bên này đó mình làm tiêu hết rồi hay sao?”“Cưới vợ rồi cất nhà cất cửa lo làm ăn với người ta, chớ ở đợ già đời hay sao?”“Gái nhan sắc giàu có như cô nếu muốn kén chồng lại thiếu gì chỗ cao sang hay sao?”“Qua làm sao thì em làm như vậy, ai bắt em gánh nước hay bửa củi hay sao mà em sợ.”