Trở lại từ điển

cực chẳng đã phải

quán ngữbậc B2
Bản biên đang soạnChưa đối chiếu nguồn
Nghĩa vắn tắt

Không muốn chút nào mà hết cách, đành phải làm theo, thường vì bị ép, vì nể người hay vì hoàn cảnh bắt buộc.

Tiếng Anh: To have to do something one does not want to do at all, because one is pressed, out of regard for someone, or because there is no way out.

Cách đọc, giọng Sài Gòn
cực chẳng đã phải(chữ để đối chiếu)
Máy đọc để tham khảo, không phải giọng người bản xứ thâu lại
Giảng đủ và ghi chú cách dùng

Không muốn chút nào mà hết cách, đành phải làm theo, thường vì bị ép, vì nể người hay vì hoàn cảnh bắt buộc.

Các nét nghĩa, xếp theo mức thường gặp và hữu ích cho người học:

1 nét nghĩa
1bất đắc dĩ phải làmđời sống[tiếng địa phương]
B2

🇻🇳 Cực chẳng đã là lối nói cũ, ý là khổ lắm mới chịu, không còn cách nào khác; thêm chữ phải thì liền sau đó là việc người ta đành làm: phải mua, phải nghe lời, phải ở lại, phải đi ăn. Trong kho văn Nam Bộ, nhứt là truyện Hồ Biểu Chánh, cụm nầy hay đứng sau một lý do: người ta năn nỉ, ép quá, sợ mích lòng, sợ người khác buồn, rồi nối bằng nên. Nó cho thấy cái miễn cưỡng của người làm, nhiều khi còn nói thêm cái bụng không muốn, như chớ mắc quá, song không hút nữa.

🇬🇧 The old expression means one gives in only because there is no other way, and with the final verb meaning must it leads straight into the thing reluctantly done: buying, obeying, staying, going to eat. In the Southern corpus, above all in Ho Bieu Chanh, it usually follows a reason, someone begging, pressing too hard, the fear of giving offence or of upsetting another, linked by so. It shows the doer's reluctance, and the sentence often adds the unwillingness outright, as in the price being too high or not smoking the cigarette after all.

Thí dụ:

Năm nay, ổng theo năn nỉ mua giùm cho ổng, cực chẳng đã phải mua, chớ mắc quá.

This year he kept pleading with me to buy it for him, so I had no choice but to buy, though it was far too dear.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Con nhà nghèo

Kỉnh Chi cực chẳng đã phải nghe lời, song biểu Thu Thủy lấy gạo của mình mà nấu.

Kinh Chi reluctantly had to do as told, but asked Thu Thuy to cook with his own rice.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Chúa tàu Kim Qui

Vợ chồng Thể-Phụng sợ trái ý ông rồi ông phiền, nên cực chẳng đã phải lấy bạc mà cất.

The Phung couple feared that going against his wishes would upset him, so they reluctantly took the money and put it away.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Ngọn cỏ gió đùa

Thằng Được không muốn ăn chút nào, ngặt nó sợ con Liên đói nên cực chẳng đã phải đi ăn.

Duoc did not want to eat at all, but he was afraid Lien would go hungry, so he had no choice but to go and eat.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Cay đắng mùi đời

Thu Vân nghe con năn nỉ thì động lòng, nên cực chẳng đã phải đi ăn cơm cho con khỏi buồn.

Hearing her child plead, Thu Van was moved, so she reluctantly went to eat so the child would not be sad.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Chút phận linh đinh

Thầy thông Phong thiệt ý không muốn về, song thấy chủ nhà muốn đi nên cực chẳng đã phải từ chối.

The interpreter Phong truly did not want to go home, but seeing that his host wanted to go out, he had no choice but to decline.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Thầy Thông ngôn

Nó không biết nói sao mà về được, cực chẳng đã phải ở lại.

Not knowing what to say to get away, they had no choice but to stay.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Sống thác với tình

Cô nọ phát nghi, song nếu không đi theo Bạch Tuyết thì biết đi đâu, nên cực chẳng đã phải đánh liều.

The young woman grew suspicious, but if she did not follow Bach Tuyet, where else could she go, so she had no choice but to take the risk.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Ai làm được

Nhãn cực chẳng đã phải ngồi yên.

Nhan had no choice but to sit still.

Nguồn: Lê Xuyên, Rặng Trâm Bầu

Cô mắc cỡ nên cúi mặt ngó xuống gạch, không trả lời, muốn quăng điếu thuốc mà sợ mích lòng, nên cực chẳng đã phải cầm trong tay song không hút nữa.

She was embarrassed, so she bowed her head and looked at the floor tiles without answering; she wanted to throw the cigarette away but feared giving offence, so she reluctantly held it in her hand, though she smoked no more.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Hai khối tình
Dẫn chứng văn học

Tiếng này được dùng ra sao trong tác phẩm

“Năm nay, ổng theo năn nỉ mua giùm cho ổng, cực chẳng đã phải mua, chớ mắc quá.”
Hồ Biểu Chánh, Con nhà nghèo, Chương 3
“Kỉnh Chi cực chẳng đã phải nghe lời, song biểu Thu Thủy lấy gạo của mình mà nấu.”
Hồ Biểu Chánh, Chúa tàu Kim Qui, Chương 12
“Vợ chồng Thể-Phụng sợ trái ý ông rồi ông phiền, nên cực chẳng đã phải lấy bạc mà cất.”
Hồ Biểu Chánh, Ngọn cỏ gió đùa, Chương 21
“Thằng Được không muốn ăn chút nào, ngặt nó sợ con Liên đói nên cực chẳng đã phải đi ăn.”
Hồ Biểu Chánh, Cay đắng mùi đời, Chương 5
“Thu Vân nghe con năn nỉ thì động lòng, nên cực chẳng đã phải đi ăn cơm cho con khỏi buồn.”
Hồ Biểu Chánh, Chút phận linh đinh, Chương 6
“Thầy thông Phong thiệt ý không muốn về, song thấy chủ nhà muốn đi nên cực chẳng đã phải từ chối.”
Hồ Biểu Chánh, Thầy Thông ngôn, Chương 3
“Nó không biết nói sao mà về được, cực chẳng đã phải ở lại.”
Hồ Biểu Chánh, Sống thác với tình, Chương 9
“Cô nọ phát nghi, song nếu không đi theo Bạch Tuyết thì biết đi đâu, nên cực chẳng đã phải đánh liều.”
Hồ Biểu Chánh, Ai làm được, Chương năm