Cơm ăn tháng ở nhà người khác hay ở quán, mỗi tháng trả tiền, cho người ở một mình hay ở xa nhà khỏi phải nấu.
Tiếng Anh: Meals taken regularly at someone else's house or at an eatery for a monthly fee, so that a person living alone or away from home need not cook.
Giảng đủ và ghi chú cách dùng
Cơm ăn tháng ở nhà người khác hay ở quán, mỗi tháng trả tiền, cho người ở một mình hay ở xa nhà khỏi phải nấu.
Các nét nghĩa, xếp theo mức thường gặp và hữu ích cho người học:
1 nét nghĩa🇻🇳 Cơm quán là cơm người ta nấu bán cho mình ăn, không phải cơm nhà. Trong kho văn Nam Bộ, nhứt là văn Hồ Biểu Chánh, cụm nầy gần như lúc nào cũng đi với ăn: ăn cơm quán, ở ăn cơm quán; người ăn là thầy ký lương ít, thầy giáo ở xa vợ, học trò gởi ở nhà thầy, người ở đậu. Nó cũng đi với nấu: nấu cơm quán cho ai ăn là một cách kiếm thêm tiền của người đờn bà ở nhà. Ăn cơm quán là dấu của cảnh sống một mình, sống thiếu thốn.
🇬🇧 These are meals someone else cooks and sells to you, not meals from your own kitchen. In the Southern corpus, above all in Ho Bieu Chanh, the phrase nearly always follows the verb to eat, or to lodge and eat; those who do so are poorly paid clerks, a teacher living apart from his wife, pupils boarded at a teacher's house, lodgers. It also follows the verb to cook: cooking such meals for others is a way a woman at home earns extra money. Eating this way marks a life lived alone or on little.
Thí dụ:
Cu thấy con sáng láng mới bàn tính với vợ rồi đem con lên chợ Bạc Liêu, gởi nó ở ăn cơm quán nhà thầy giáo đặng nó đi học.
Seeing that the boy was bright, Cu talked it over with his wife and took him up to Bac Lieu market town, boarding him at the schoolteacher's house so he could go to school.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Con nhà nghèoBà nói rằng bà giúp anh em làm nghĩa, chớ không phải nấu cơm quán cho thầy ăn mà trả tiền.
She said she was helping the young men out of kindness, not cooking paid meals for the gentleman.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Tơ hồng vương vấnLúc thầy nghèo, lương mỗi tháng 25 đồng, ở phố hèn, ăn cơm quán, thì không ai thèm đoái tưởng, bạn thân cũng ngó lơ.
When he was poor, earning 25 dong a month, living in a shabby row house and eating paid meals, nobody cared to notice him, and even close friends looked away.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Thầy Chung trúng sốThầy có vợ mà vợ thầy ở bên Trà Vinh, thầy ở nhà có một mình ăn cơm quán nơi nhà cha mẹ của một đứa học trò ở gần đó.
He had a wife, but she lived over in Tra Vinh, so he stayed home alone and took his meals for a fee at the house of a pupil's parents nearby.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Ở theo thờiNó đã biết rằng Tâm ăn cơm quán, nhưng không rõ hắn đi làm về nhà thay y phục rồi mới đi ăn cơm, hay ăn rồi mới về nhà.
The kid already knew that Tam ate his meals out, but not whether he came home from work to change before going to eat, or ate first and then went home.
Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Sau Đêm Bố RápTôi ở đậu ăn cơm quán nhà người ta trên Cầu-cống mỗi tháng hết 15 đồng, còn 15 đồng tôi xài chơi, có thiếu thốn chi đâu.
I lodge and take my meals at a family's house up at Cau Cong for 15 dong a month, and the other 15 I spend as I please; I lack for nothing.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Tình mộngTôi muốn giúp cho mình, là vợ của bạn quá cố, nên tôi ăn cơm quán đặng mỗi tháng mình có được thêm chút đỉnh tiền mà nuôi con.
I want to help you, the wife of my late friend, so I take my meals with you for pay, so that each month you have a little extra money to raise the children.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Vợ già chồng trẻTiếng nầy được dùng ra sao trong tác phẩm
“Cu thấy con sáng láng mới bàn tính với vợ rồi đem con lên chợ Bạc Liêu, gởi nó ở ăn cơm quán nhà thầy giáo đặng nó đi học.”“Bà nói rằng bà giúp anh em làm nghĩa, chớ không phải nấu cơm quán cho thầy ăn mà trả tiền.”“Lúc thầy nghèo, lương mỗi tháng 25 đồng, ở phố hèn, ăn cơm quán, thì không ai thèm đoái tưởng, bạn thân cũng ngó lơ.”“Thầy có vợ mà vợ thầy ở bên Trà Vinh, thầy ở nhà có một mình ăn cơm quán nơi nhà cha mẹ của một đứa học trò ở gần đó.”“Nó đã biết rằng Tâm ăn cơm quán, nhưng không rõ hắn đi làm về nhà thay y phục rồi mới đi ăn cơm, hay ăn rồi mới về nhà.”“Tôi ở đậu ăn cơm quán nhà người ta trên Cầu-cống mỗi tháng hết 15 đồng, còn 15 đồng tôi xài chơi, có thiếu thốn chi đâu.”“Tôi muốn giúp cho mình, là vợ của bạn quá cố, nên tôi ăn cơm quán đặng mỗi tháng mình có được thêm chút đỉnh tiền mà nuôi con.”