Trở lại từ điển
Bản biên đang soạnChưa đối chiếu nguồn
Nghĩa vắn tắt

Quấn cái khăn đóng màu đen trên đầu, cách ăn mặc đàng hoàng của đàn ông Nam Bộ thời xưa, thường đi chung với áo dài.

Tiếng Anh: To wear the black wrapped turban on the head, the proper formal dress of Southern men in the old days, usually together with a long tunic.

Cách đọc, giọng Sài Gòn
bịt khăn đen(chữ để đối chiếu)
Máy đọc để tham khảo, không phải giọng người bản xứ thâu lại
Giảng đủ và ghi chú cách dùng

Quấn cái khăn đóng màu đen trên đầu, cách ăn mặc đàng hoàng của đàn ông Nam Bộ thời xưa, thường đi chung với áo dài.

Các nét nghĩa, xếp theo mức thường gặp và hữu ích cho người học:

1 nét nghĩa
1quấn khăn đóng đen, ăn mặc đàng hoàngđời sống[tiếng địa phương]
B2

🇻🇳 Bịt là quấn, bao kín lại, khăn đen là cái khăn đóng màu đen. Người Nam nói bịt khăn chớ ít nói đội khăn. Trong kho văn Nam Bộ, nhứt là văn Hồ Biểu Chánh, bịt khăn đen gần như luôn đứng cạnh mặc áo dài, bận áo lót, đi giày tây: đó là bộ đồ của người đàn ông có địa vị hay đi việc trọng, như quan Phủ, thầy Hội đồng, ông Phán, người đi đám cưới hay đi tiếp khách. Tả một người bịt khăn đen là cho người đọc thấy người đó ăn mặc đàng hoàng, nghiêm chỉnh.

🇬🇧 The first word means to wrap or bind up, the rest is the black formal turban. Southerners say they bind a turban rather than put one on. In the Southern corpus, above all in Ho Bieu Chanh, the phrase almost always stands beside wearing a long tunic or a lined tunic and Western shoes: the outfit of a man of standing or on serious business, a district magistrate, a councillor, a clerk, a man going to a wedding or receiving guests. Describing someone this way tells the reader he is properly and soberly dressed.

Thí dụ:

Người ấy bịt khăn đen, mặc áo dài lót, chơn đi giày tây, để râu ngạnh trê.

The man wore a black turban and a lined long tunic, had Western shoes on his feet, and grew a catfish-barbel moustache.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Một đời tài sắc

Quan Phủ bịt khăn đen, không có râu, ốm yếu, mặt thon, nước da mét như người có bịnh.

The district magistrate wore a black turban; he had no beard, was thin and frail with a narrow face, and his skin was pale like a sick man's.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Tơ hồng vương vấn

Tôi mặc áo dài, bịt khăn đen thì xong, có sửa soạn chi đâu.

I just put on a long tunic and a black turban and I am done; there is nothing to get ready.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Cư Kỉnh

Người ấy râu cá chốt, bịt khăn đen, mặc áo dài, mang giày tây, đứng ngó số nhà rồi xâm-xâm đi vô.

The man, with a thin catfish moustache, wore a black turban, a long tunic and Western shoes; he stood looking at the house number, then strode straight in.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Người thất chí

Thầy Hội Đồng bịt khăn đen, bận áo lót, đi giày tây, tiếc vì cái mặt có thẹo, chớ không, coi đàng hoàng lắm.

The councillor wore a black turban, a lined tunic and Western shoes; were it not for the scar on his face, he would have looked very distinguished.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Con nhà nghèo

Còn Bá Kính đầu bịt khăn đen, mình mặc áo sa-ten lót, chân đi giày vàng mới, vừa đi vô vừa cười coi bộ hớn hở lắm.

As for Ba Kinh, he had a black turban on his head, a lined satin tunic on his body and new tan shoes on his feet, and he came in smiling, looking very pleased.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Nhơn tình ấm lạnh

Thầy bịt khăn đen mặc áo dài lượt bượt, mà lại gặp dịp lộn xộn nên rủi sút rớt hết một chiếc giày hàm ếch xuống dưới kinh.

He wore a black turban and a trailing long tunic, and in the commotion one of his slip-on shoes unluckily came off and fell into the canal.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Cay đắng mùi đời

Hai bà còn đứng đó nói chuyện, kế hai vợ chồng ông Phán Quì cũng tới nữa, ông bịt khăn đen, mặc áo dài đàng hoàng, bà mặc một bộ đồ đen mà cũng sắc sảo.

The two ladies were still standing there talking when Mr. and Mrs. Phan Qui arrived as well, he in a black turban and a proper long tunic, she in an all-black outfit that was elegant all the same.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Từ hôn

Nay mặc áo lót, đi giày mới, bịt khăn đen, bận quần nhiễu, bộ tướng khôi ngô, mặt mày sáng rỡ, coi thiệt là đẹp trai lắm, bởi vậy bà con họ hàng ai thấy cũng khen thầm.

Now, in a lined tunic, new shoes, a black turban and crepe trousers, with a fine bearing and a radiant face, he looked truly handsome, so every relative who saw him praised him quietly.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Tình mộng
Dẫn chứng văn học

Tiếng này được dùng ra sao trong tác phẩm

“Người ấy bịt khăn đen, mặc áo dài lót, chơn đi giày tây, để râu ngạnh trê.”
Hồ Biểu Chánh, Một đời tài sắc, Chương
“Quan Phủ bịt khăn đen, không có râu, ốm yếu, mặt thon, nước da mét như người có bịnh.”
Hồ Biểu Chánh, Tơ hồng vương vấn, Chương 11
“Tôi mặc áo dài, bịt khăn đen thì xong, có sửa soạn chi đâu.”
Hồ Biểu Chánh, Cư Kỉnh, Chương 1
“Người ấy râu cá chốt, bịt khăn đen, mặc áo dài, mang giày tây, đứng ngó số nhà rồi xâm-xâm đi vô.”
Hồ Biểu Chánh, Người thất chí, Chương 4
“Thầy Hội Đồng bịt khăn đen, bận áo lót, đi giày tây, tiếc vì cái mặt có thẹo, chớ không, coi đàng hoàng lắm.”
Hồ Biểu Chánh, Con nhà nghèo, Chương 5
“Còn Bá Kính đầu bịt khăn đen, mình mặc áo sa-ten lót, chân đi giày vàng mới, vừa đi vô vừa cười coi bộ hớn hở lắm.”
Hồ Biểu Chánh, Nhơn tình ấm lạnh, Chương 1
“Thầy bịt khăn đen mặc áo dài lượt bượt, mà lại gặp dịp lộn xộn nên rủi sút rớt hết một chiếc giày hàm ếch xuống dưới kinh.”
Hồ Biểu Chánh, Cay đắng mùi đời, Chương 4
“Hai bà còn đứng đó nói chuyện, kế hai vợ chồng ông Phán Quì cũng tới nữa, ông bịt khăn đen, mặc áo dài đàng hoàng, bà mặc một bộ đồ đen mà cũng sắc sảo.”
Hồ Biểu Chánh, Từ hôn, Chương 3